«Справа лекараў»: дапытаныя 150 медыкаў

• 24.05.2013, 13:36

У айчыннай медыцыне спее чарговы буйны скандал.

Вядучых спецыялістаў краіны, лекараў, вядомых не толькі ў Беларусі, але і за яе межамі, падазраюць у датычнасці да карупцыі, піша «Народная воля».

Генпракуратура пачала выклікаць іх на размовы яшчэ некалькі месяцаў таму. Як паведаміла яшчэ ў сакавіку сайту charter97.org крыніца, гэтыя размовы больш былі падобныя на допыты. Дактароў, паводле яго слоў, падазравалі ці ледзь не ў супрацоўніцтве з замежнымі спецслужбамі.

«Народная воля» паведамляе пра новыя падрабязнасці справы.

«З пачатку года больш за 150 лекараў былі запрошаныя для размовы ў Генеральную пракуратуру краіны», - распавёў адзін з дапытаных медыкаў. І назваў прозвішчы вельмі вядомых кардыёлагаў, анколагаў, трансплантолагаў.

Па яго словах, падставай для такіх размоў паслужыла расследаванне Еўрапейскага антыманапольнага камітэта. Чатыром фармакалагічным кампаніям было вынесенае папярэджанне за тое, што ў сваёй дзейнасці на тэрыторыі Беларусі яны выкарыстоўваюць несумленныя метады, працуюць па карупцыйных схемах, фактычна падкупляюць чыноўнікаў ад медыцыны, загадчыкаў кафедрамі, спецыялістаў, якія могуць паўплываць на рашэнне аб дзяржзакупках лекавых сродкаў. У асноўным дарагіх імунасупрэсараў, цытастатыкаў, іншых проціпухлінных прэпаратаў, кошт адной упакоўкі некаторых такіх прэпаратаў дасягае тысячы даляраў. Узамен лабіравання сваіх інтарэсаў лекарам фармкампаніі праплачваюць удзел у розных міжнародных форумах і навуковых канферэнцыях, селяць нашых спецыялістаў у дарагія гатэлі, ладзяць ім экскурсіі і іншыя культурныя мерапрыемствы. У выніку такога супрацоўніцтва ў 2012-м на закупку імпартных лекавых прэпаратаў, што прымяняюцца ў дзяржаўнай ахове здароўя, было выдзелена амаль на 3 млн даляраў больш, чым у 2011 годзе.

Па неафіцыйнай інфармацыі, кампаніям пагражаюць буйныя грашовыя штрафы, некаторым фірмам прыйшлося нават змяніць кіраўнікоў сваіх прадстаўніцтваў у Беларусі. «Справай лекараў» занялася Генеральная пракуратура краіны, якая ў сваю чаргу правяла маніторынг у медыцынскай галіне на прадмет карупцыі.

Пакуль следчыя пракуратуры вядуць размовы з урачамі, навукоўцамі-медыкамі. І не выключана, што ў дачыненні да многіх з іх могуць прымяніць артыкул 21 Закона «Аб барацьбе з карупцыяй», у якім пералічваюцца правапарушэнні, прыраўнаваныя да карупцыі, у прыватнасці, прыняцце дзяржаўнай службовай або прыраўнаванай да яго асобай «падарункаў або iншай выгады ў выглядзе паслугі у сувязі з выкананнем службовых (працоўных) абавязкаў». А гэта ўжо - крымінальныя справы, напрыклад, па артыкуле «атрыманне незаконнага ўзнагароджання работнікамі дзяржаўнага органа або іншай дзяржаўнай арганізацыі». І санкцыі па такім артыкуле прадугледжаныя сур'ёзныя, максімальная - абмежаванне волі на тэрмін да трох гадоў або пазбаўленне волі на той жа тэрмін.

У Генеральнай пракуратуры ад каментароў па дадзенай праверцы ўстрымліваюцца.

«Генеральная пракуратура маніторыць усе міністэрствы на прадмет карупцыі і Міністэрства аховы здароўя ў тым ліку, - заявілі ў прэс-службе ведамства. - Праверка была. Але гэта ўнутраная інфармацыя, каментароў пакуль не даем».

Медыкі, з якімі праводзілі размовы ў Генпракуратуры, таксама не хочуць агалоскі дадзенай сітуацыі.

Па некаторай інфармацыі, дадзеная праверка скончылася новай пастановай Міністэрства аховы здароўя «для службовага карыстання», якая забараняе спецыялістам, якія ўдзельнічаюць у правядзенні разнастайных тэндэраў, дзяржаўных закупак, удзельнічаць у спонсарскіх паездках. А гэта, як правіла, галоўныя спецыялісты Міністэрства аховы здароўя, галоўныя ўрачы клінік, загадчыкі аддзяленнямі і кафедрамі, нярэдка медыкі з імёнамі, лепшыя прадстаўнікі розных сфер медыцыны.

«Ва ўсім свеце фармкампаніі дапамагаюць арганізатарам разнастайных медыцынскіх кангрэсаў, - падзяліўся сваім меркаваннем наш суразмоўца. - Яны дапамагаюць урачам ўдзельнічаць у такіх мерапрыемствах. Кампаніі ўкладаюць грошы ў навуковыя распрацоўкі. А дзе навукоўцы могуць дзяліцца сваім вопытам? На міжнародных кангрэсах. Часта інфармацыя, якая гучыць у дакладах на навуковых кангрэсах, нідзе не публікуецца, шырокай агалосцы аддаецца праз гады. І калі беларускія спецыялісты не змогуць прымаць удзел у такіх з'ездах, то і не будуць ведаць пра новаўвядзенні ў медыцыне. Як правіла, Міністэрства аховы здароўя не мае сродкаў, каб фінансаваць удзел нашых спецыялістаў у такіх кангрэсах. Гэта дарагія мерапрыемствы, толькі рэгістрацыйны ўнёсак на некаторыя медыцынскія форумы можа дасягаць некалькіх соцень еўра. Але іншая справа, калі гэтыя камандзіроўкі становяцца падобнымі на турыстычныя туры, калі фармкампанія «бярэ ў абарот» і заахвочвае чыноўнікаў ад медыцыны і лекараў-адміністратараў, а ў выніку закупляюцца лекі, аналагі якіх, якія вырабляюцца іншымі фармацэўтычнымі кампаніямі, танней і не менш эфектыўныя. Страты нясе і бюджэт, і пацыенты, якіх па сутнасці пазбаўляюць выбару чым лячыцца».

Што і казаць, праблема ў наяўнасці. І адной «пасадкай за краты» дзесятка-другога дактароў яе не вырашыш. Патрэбны дзяржаўны падыход.