«Прыкрыў сабой»: беларускі добраахвотнік уратаваў жыццё былому віцэ-прэзідэнту «Газпрамбанка»
- 14.10.2026, 12:01
Пра гэта Ігар Валабуеў распавёў у эксклюзіўным інтэрв'ю сайту Charter97.org.
У кулуарах Форуму свабоднай Расіі, які прайшоў 11 кастрычніка ў Варшаве, карэспандэнту сайта Charter97.org удалося пагаварыць з былым віцэ-прэзідэнтам «Газпрамбанка» Ігарам Валабуевым.
Пасля пачатку паўнамаштабнай вайны ён з'ехаў ва Украіну, каб супрацьстаяць расійскай агрэсіі. Цяпер Ігар Валабуеў служыць у шэрагах Узброеных Сілаў Украіны, а таксама з'яўляецца публічным прадстаўніком падпольнага руху «Чорная іскра», які дзейнічае ў Расіі. Гэта структура дапамагае Кіеву збіраць важную інфармацыю, працаваць з крыніцамі ўнутры РФ і падтрымліваць супраціў путінскаму рэжыму.
«У «Чорнай іскры» вялікі прагрэс за пяць месяцаў публічнай актыўнасці, людзей сапраўды шмат, — распавёў сайту Charter97.org Ігар Валабуеў. — Сотні людзей — гэта тыя, хто непасрэдна займаецца баявой працай: падарваць, спаліць. Гэта, напэўна, самая рызыкоўная дзейнасць. Але каб яе выканаць, тысячы людзей садзейнічаюць ім у выкананні задач.
Ёсць вялікі прагрэс, напрыклад, у прыходзе класных ІТ-спецыялістаў. Гэта не абавязкова расіяне. Яны здольныя дыстанцыйна выключаць камеры на маршруце падыходу і адыходу.
Далей — кібератакі. Та самая атака на завод у Алабузе. Гэта якраз стала магчымым пасля таго, як такія спецыялісты выйшлі на сувязь, прапанавалі свае паслугі, прайшлі тэставыя заданні і змаглі рэалізаваць свае магчымасці.
Ёсць людзі, якія ў велізарнай колькасці звяртаюцца і перадаюць адчувальную і сакрэтную інфармацыю».
Ігар Валабуеў кажа, што да падпольшчыкаў звярнуліся многія расійскія прадпрымальнікі, у якіх пуцінскі рэжым «адціснуў» бізнес:
«Гэта не нейкія фігуры з велізарнымі грашыма, але досыць заможныя людзі. Яны былі вымушаныя з'ехаць, кінуць увогуле ўсё. І яны бачаць у «Іскры» магчымасць помсты. Яны дагэтуль ведаюць сістэмы аховы і відэанагляду на іх актывах, ведаюць, дзе серверы. То бок яны фактычна па кроках могуць распісаць, што і дзе знаходзіцца ўнутры, якія ёсць падыходы, адыходы і самыя слабыя месцы».
Ігар Валабуеў называе расіян «падступным ворагам» і заклікае Захад рыхтавацца да новых гібрыдных атак Крамля:
«Расія паспрабуе прамацаць рэакцыю еўрапейцаў. Нядаўна была ініцыятыва прэм'ера Фінляндыі: закрыць, спыніць выдачу турыстычных віз расійскім грамадзянам.
Ён якраз і кажа: калі ў Еўропе занепакоены гібрыднымі атакамі, то якім чынам гэтыя людзі туды трапляюць? Ці будзем мы самі даваць ім такую магчымасць? Ён сказаў, што на бліжэйшым пасяджэнні Савета Еўрапейскага саюза ўздыме гэтае пытанне.
Гэта насамрэч вельмі важная сітуацыя, бо трэба рыхтавацца. Калі ў Еўропе думаюць, што расіяне завязлі ва Украіне і праз задзейнічанне такіх рэсурсаў у іх не хопіць сіл, каб сапсаваць жыццё еўрапейцам, гэта вельмі вялікая памылка».
У гутарцы з карэспандэнтам сайта Charter97.org Ігар Валабуеў падзяліўся асабістай гісторыяй. У 2023 годзе коштам уласнага жыцця былога віцэ-прэзідэнта «Газпрамбанка» выратаваў беларускі добраахвотнік:
«Я не магу назваць нават яго пазыўны, бо ў яго бацькі ў Беларусі, — кажа Ігар Валабуеў. — Малады хлопец, яму 20 гадоў было, змагаўся супраць рэжыму Лукашэнкі яшчэ ў 2020 годзе. Быў вымушаны з'ехаць, бо стала зразумела, што пераслед давядзе яго да турмы. Ён з'ехаў у Польшчу, адтуль прыехаў ваяваць ва Украіну, да моманту смерці ўжо год праслужыў. Ён быў стралком на амерыканскім гранатамёце MK-19, вельмі прыемны быў хлопец.
Ён быў адзіным беларусам у нас у батальёне. Я быў адзіным расіянінам. Да нас не бралі ні расіян, ні беларусаў. Мяне ўзяў камбат, таму што мы з ім землякі (Ігар Валабуеў нарадзіўся ў украінскай Ахтырцы — Заўв. Charter97.org). Ён сказаў: «Я гэтае пытанне закрыю». А беларуса ўзяў раней, бо там быў хлопец-амерыканец, які фактычна за яго паручыўся, яны разам у разліку змагаліся».
Ігар Валабуеў распавёў, што ў той злашчасны дзень яны выконвалі баявую задачу пад Бахмутам:
«Я быў у разліку ракетніцы. Мы ўжо былі гатовыя працаваць, былі на агнявой падтрымцы. А гэты хлопец з хлопцамі сядзеў у акопе, другая ці трэцяя лінія. У іх ужо суткі быў загінулы амерыканец, бо ішлі жудасныя абстрэлы.
Наш камандзір даў нам загад вырушыць. Нас было двое ў разліку, і мы былі бліжэй за ўсіх. Трэба было ісці насустрач, бо ў іх быў паранены камандзір групы, чэх. Яны яго выцягвалі і не маглі выцягнуць — настолькі ўсё было цяжка. Мы пайшлі насустрач, спусціліся проста ў акопы. Там было шмат целаў, жудасная бруд. І мы выцягнулі гэтага чэха на дарогу.
Маё месца было крайняе, апошняе. Я павінен быў узяць гэтыя гнуткія насілкі і працягнуць эвакуацыю. А беларус яксьці стаў ззаду і кажа: «Ігар, стань наперад». Бярэ мяне за броню і рухае, нават не пакідаючы мне выбару. Ён мяне падсунуў і стаў на маё месца.
Мы паднялі параненага, зрабілі два крокі. Потым расіяне над намі падарвалі боепрыпас. Думалі, што нас накрые і ўсіх пакладзе асколкамі. Усіх раскідала. Такі быў выбух, усё цела быццам токам прабіла. Мяне адкінула. Я бачу, што беларус ляжыць. Потым высветлілася, калі мы яго праводзілі і ён быў у труне, спераду ён увесь быў цэлы, а ззаду не было нічога.
Беларус фактычна прыкрыў мяне сабой. Мне прыляцеў асколак. Загінулі тры чалавекі. Вось такая цана.
Але мы гэтага чэха выцягнулі. Ён выжыў, яму ампутавалі нагу. Адбылося нейкае цуд. Для мяне гэта было цудам. А ён загінуў», — распавёў Ігар Валабуеў.