Вецер вялікіх перамен

• Аляксандр Каваленка
• 11.11.2026, 17:34

Гэта ўжо было нешта большае, чым проста проба пяра.

На пачатку лістапада расійскія пляцоўкі масава публікавалі відэа адбіцця ўкраінскага механізаванага штурму на Ліманскім напрамку. Асаблівасцю штурму было тое, што ў ім удзельнічалі выключна наземныя робатызаваныя комплексы (НРК).

Расіяне паспяшылі адрапартаваць пра паспяховае адбіцце накату робатаў і знішчэнне ўсіх НРК, але не кажы «гоп», пакуль не пераскочыш. Цяпер, без малога праз тыдзень пасля штурму, можна ў крыху больш пашыраным фармаце пагаварыць пра гэты штурм.

Перш-наперш хачу адзначыць, што НРК украінскімі войскамі ўжываюцца ўсё часцей і часцей не толькі для выканання дапаможных функцый (лагістыка, эвакуацыя параненых, міннаванне і размінаванне, правядзенне разведкі і гэтак далей), але і для выканання баявых задач. Калі ў студзені 2026 года было праведзена 7 511 місій з дапамогай НРК, то ў жніўні іх было ўжо 25 143, гэта значыць рост больш чым у 3 разы.

Прыкметна і тое, што найбольшая доля прымянення НРК прыпадае на Трэці армейскі корпус, а цяперашні робатызаваны накат — гэта лагічны працяг аперацыі «Вівальдзі», якая пачалася з унікальнага размінавання 30 км дарог цягам дзвюх начэй, праведзенага менавіта НРК.

Тым не менш нават камандуючы групоўкай «Цэнтр» брыгадны генерал Андрэй Білецкі заўсёды звяртаў увагу на тое, што цалкам замяніць вайскоўца НРК не зможа. Чалавечая прысутнасць у тым ці іншым выглядзе павінна быць заўсёды.

Што да самога штурму, дык паводле відэаверыфікацыі і заяў расійскага боку, у ім удзельнічала 28 украінскіх НРК наступнага прызначэння:

18 ударных НРК з 84-мм аднаразовымі супрацьтанкавымі гранатамётамі AT4 — задача гэтых НРК — паражэнне ўмацаванняў, агнявых кропак і бранятэхнікі праціўніка. Не выключана, што гэтыя НРК таксама выконвалі функцыю камікадзэ; 2 НРК з 40-мм аўтаматычнымі гранатамётамі Mk 19 — для падаўлення праціўніка і паражэння яго пазіцый; 8 НРК з 12,7-мм кулямётамі Browning M2, якія таксама выконвалі ролю камікадзэ.

Хачу адзначыць, што гэта вельмі добры набор сродкаў для падаўлення ўмацаванай пазіцыі і лакальнага прарыву.

Накат НРК ажыццяўляўся ў зоне адказнасці расійскіх падраздзяленняў 144-й МСД 20-й ОВА. Пры гэтым штурм настолькі ўзварушыў акупантаў, што падраздзяленням, на ўчастку якіх адбываўся прарыў, была аказана падтрымка з суседніх раёнаў, што дазволіла ўкраінскім падраздзяленням палепшыць свае пазіцыі на адным з флангаў, выбіўшы адтуль праціўніка.

То-бок ворагі хваліліся тым, што адбілі робатызаваны штурм, але не ўдакладнілі, што вынікам гэтага штурму быў не столькі прарыў на асноўным напрамку відавочнага ўдару, колькі якраз выніковы флангавы манеўр. Акрамя таго, верыфікаваныя кадры паражэння НРК не паказалі знішчэння або паражэння ўсіх 28 комплексаў.

Не менш важныя і наступныя фактары:

Змена суадносін страт — нават калі праціўнік знішчае ўсе робатызаваныя платформы, гэта не азначае смерць 28 вайскоўцаў. Страчваецца тэхніка, а не экіпажы, якія знаходзяцца непасрэдна пад агнём.

Новы тып штурмавых дзеянняў — НРК могуць выконваць задачы, для якіх раней даводзілася прыцягваць штурмавыя групы. Гэта дазваляе правяраць абарону праціўніка, падаўляць агнявыя кропкі і атакаваць умацаванні без непасрэднай прысутнасці пяхоты на пярэднім краі.

Змена эканомікі вайны — страта робатызаванай платформы патэнцыйна таннейшая, чым страта падрыхтаванага вайскоўца, якога трэба месяцамі вучыць і рыхтаваць да баёвых дзеянняў. Акрамя таго, змяняецца само паняцце механізаванага штурму: калі раней гэта было прымяненне дарагіх ОБТ і ББМ, якія цяжка і не хутка аднаўляюцца і замяняюцца, дык цяпер гэта значна таннейшыя платформы.

У сваю чаргу, робатызаваныя накаты выяўляюць і пытанні, якія неабходна вырашаць, а менавіта: сувязь, радыёэлектронная барацьба, аўтаномнасць, праходнасць, энергазабеспячэнне і ўразлівасць да FPV-дронаў. Вырашэнне гэтага комплексу праблем можа прывесці да пераходу на зусім новы этап вайны, першыя крокі якога мы мелі магчымасць бачыць на днях.

Калі я асвятляў аперацыю «Вівальдзі», то звяртаў увагу на тое, што гэта самая высокатэхналагічная аперацыя, праведзеная на полі бою за ўвесь час поўнамаштабнага ўварвання ва Украіну. Але тое, што бывае першым і самым, не абавязкова павінна заўсёды такім заставацца.

Не ведаю, у рамках якой аперацыі і пад якой назвай праводзіўся гэты накат, але гэта ўжо было нешта большае, чым проста проба пяра. Гэта канцэпцыя, што ўдасканальваецца і змяняе аблічча сучаснай вайны.

Аляксандр Каваленка, Telegram