Доля гандлю з знешнім светам у эканоміцы РФ упала да ўзроўняў апошніх гадоў СССР
- 10.02.2026, 21:25
Гісторыя паўтараецца.
Узмацненне заходніх санкцый і крамлёўская палітыка «асаджанай крэпасці» працягваюць руйнаваць эканамічныя масты паміж Расіяй і знешнім светам, перадае The Moscow Times.
Як вынікае з даных Расстата, па выніках 2025 года доля гандлю з знешнім светам у расійскім ВУП стала мінімальнай больш як за 30 гадоў і адкацілася да ўзроўняў апошніх гадоў Савецкага Саюза.
Так, доля экспарту ў ВУП упала з 22,2% да 17,8%, што «стала абсалютным мінімумам», адзначае эканаміст «Фінама» Вольга Беленькая. А доля імпарту скарацілася з 17,8% да 15,2%, практычна паўтарыўшы найгоршае значэнне 2022 года, якое таксама было антырэкордам у сучаснай гісторыі.
Для параўнання: у перадваенныя гады экспарт дасягаў 25–30% расійскага ВУП, а ў канцы 1990-х і пачатку 2000-х гэтае значэнне перавышала 40%. Доля імпарту з пачатку 2010-х трымалася каля 20%. Цяпер гэтыя паказчыкі адпавядаюць узроўням СССР у апошнія гады яго існавання: так, доля экспарту ў савецкім ВУП складала 18,2% у 1990 годзе і 13,3% у 1991-м. А доля імпарту — 17,9% і 13% адпаведна, паводле даных Сусветнага банка.
«У ўмовах нарастаючага санкцыйнага ціску, абмежаванняў на даступнасць імпарту і дзяржаўнага курса на стымуляванне імпартазамяшчэння расійская эканоміка цяпер у меншай ступені звязаная са сусветнай, чым да 2022 года», — тлумачыць Беленькая.
Паводле даных Федэральнай мытнай службы, даходы ад экспарту расійскіх тавараў за мяжу летась праселі на 4% і абнавілі мінімум з часоў пандэміі — $418,3 млрд. Экспарт сыравіны скараціўся на 15%, да $225 млрд, а несыравінны неэнергетычны экспарт склаў $150 млрд, што на чвэрць менш за даваенны ўзровень. Імпарт стаў меншы на 3% ($278 млрд), а гандаль з Еўропай — калісьці найбуйнейшым эканамічным партнёрам Крамля — сціснуўся да ўзроўняў 1990-х гадоў: $57,4 млрд экспарту і $72,3 млрд імпарту.
Апынуўшыся ў наймацнейшай эканамічнай ізаляцыі, Уладзімір Пуцін будуе амбіцыйныя планы, абяцаючы, што Расія будзе «вытворыць усё сама» — ад камп'ютараў і лекаў да адзення і самалётаў. Да 2030 года, згодна з планамі Крамля, айчыннымі павінны стаць 60% суднаў, амаль 100% станкоў, а таксама 80% ПЗ для прамысловасці і банкаў. За 6 гадоў па патрабаванні Пуціна авіязаводы павінны выпусціць амаль тысячу пасажырскіх лайнераў, каб замяніць старэючы флот Boeing і Airbus, які з-за санкцый нельга ні абнавіць, ні адрамантаваць.
Але нават чыноўнікі разумеюць, што любая ўнутраная вытворчасць для імпартазамяшчэння будзе абмежаванай, кажа Аляксандра Пракапенка, навуковая супрацоўніца Carnegie Russia Eurasia Center у Берліне. Мэты Крамля больш падобныя на «фантазію Пуціна, чым на рэалістычны план», лічыць яна.