Аднаразовыя салдаты

• Валерый Пузік
• 14.02.2026, 10:35

Расія вярнулася да архаічных метадаў вядзення вайны.

Вайна, якую Расія развязала супраць Украіны, стала не толькі сутыкненнем тэхналогій і ўзбраення, але і фундаментальным супрацьстаяннем светапоглядаў. Расія ўпарціта імкнецца падтрымліваць вобраз «вялікай дзяржавы», здольнай весці працяглую вайну і дыктаваць умовы свету. Аднак за гэтым фасадам хаваецца жудасная рэальнасць: гатоўнасць без роздумаў ахвяраваць уласнымі грамадзянамі ў прамысловых маштабах.

На полі бою мы назіраем страшны парадокс: расійскае камандаванне выбудавала спецыфічную іерархію, дзе на самым нізкім узроўні знаходзіцца так званае штурмавое мяса. Склад гэтых падраздзяленняў фармуецца не паводле прынцыпу прафесійнай прыдатнасці, а паводле прынцыпу сацыяльнай непатрэбнасці для рэжыму.

Сістэма «Шторм-Z» і падобныя структуры сталі зручным інструментам «ачысткі» ўнутранай прасторы Расіі. Людзі, якія павінны былі б адбываць пакаранне або праходзіць рэабілітацыю, узамен атрымліваюць аўтамат і білет у адзін бок. Для Крамля — гэта падвойная выгада: утылізацыя «нежаданага элемента» і стварэнне масавасці на фронце.

Грамадзяне краін Глабальнага Поўдня апошнім часам усё часцей з’яўляюцца на перадавой. Іх падманам або фінансавым ціскам прыцягваюць у шэрагі арміі РФ. Не ведаючы мовы, не разумеючы кантэксту вайны і не маючы ніякай ідэалагічнай матывацыі, гэтыя людзі становяцца ідэальным безаблічным рэсурсам.

Ёсць таксама эканамічныя закладнікі. Беднасць некаторых рэгіёнаў Расіі змушае мужчын прадаваць сваё жыццё за абяцаныя выплаты. Гэта «армія крэдытаў», дзе матывацыя заканчваецца роўна там, дзе пачынаецца першы абстрэл.

Выкарыстанне людзей з акупаваных тэрыторый (ТОТ) — яшчэ больш трагічная і цынічная старонка расійска-ўкраінскай вайны. Акупацыйныя сілы кідаюць мясцовых жыхароў у першыя хвалі штурмаў. Гэта не толькі парушае нормы Жэнеўскай канвенцыі, якая строга забараняе прымушаць жыхароў акупаваных земляў ваяваць супраць уласнай дзяржавы, але і ператварае так званую мабілізацыю ў інструмент схаванага генацыду, дзе мясцовае насельніцтва становіцца расходным матэрыялам у чужой захопніцкай вайне.

Усе вышэйзгаданыя групы аб’ядноўвае адно: адсутнасць якаснай падрыхтоўкі. Іх навучаюць мінімуму — як трымаць зброю і ў якім напрамку бегчы. Яны — інструменты для знясілення ўкраінскай абароны.

Нягледзячы на наяўнасць сучасных тэхналогій, Расія вярнулася да архаічных метадаў вядзення вайны. Тактыка заключаецца ў бесперапынным ціску жывой сілай. Гэта выглядае як бясконцы паток малых груп, якія кідаюць на ўкраінскія пазіцыі адна за другой. Задача «расходнікаў» — выявіць агнявыя пункты ЗСУ.

Калі ўкраінскі кулямёт пачынае працаваць па такой групе, расійскія аператары БПЛА і артылерыя, што стаіць пазаду, фіксуюць каардынаты. Такім чынам, жыццё дзясяткаў салдат абменьваецца на выяўленне аднаго бліндажа. Расійскае камандаванне свядома ідзе на тое, каб украінскія абаронцы трацілі снарады і дроны на танную, з пункту гледжання Крамля, пяхоту. Гэта цынічная матэматыка знясілення рэсурсаў.

Від бесперапыннага наступу «зомбі-хваляў» мае мэтай зламаць волю абаронцаў. Аднак эфект часта бывае адваротным: кадры з FPV-дронаў, дзе кінутыя параненыя акупанты блукаюць па полі бою, толькі пацвярджаюць нікчэмнасць варожай сістэмы.

Варта пазбягаць небяспечнай ілюзіі, што ўся расійская армія складаецца толькі з непадрыхтаваных навабранцаў. За спінамі асуджанай пяхоты хаваецца «другі эшалон» — прафесійныя забойцы. Гэта аператары ўдарных беспілотнікаў, дасведчаныя артылерысты, спецыялісты РЭБ і элітныя падраздзяленні разведкі. Менавіта яны ўяўляюць галоўную пагрозу. Пакуль «расходнікі» гінуць у пасадках, прафесіяналы спрабуюць наносіць кропкавыя ўдары, выкарыстоўваючы сабраныя даныя.

Гэта стварае парадокс сучаснай вайны: спалучэнне ледзь не сярэднявечных адносінаў да ўласнай пяхоты з выкарыстаннем перадавых тэхналогій. Украінскія воіны вымушаныя адначасова стрымліваць нашэсці «біямасы» і супрацьстаяць прафесіяналам, што працуюць паводле дакладных даных, каардынат і алгарытмаў. Такая вайна патрабуе надзвычайнай вытрымкі, інтэлекту і тэхналагічнай адаптацыі.

Расійская армія нагадвае механізм утылізацыі людзей, дзе салдат — расходны матэрыял, які не мае ні імя, ні будучыні, ні каштоўнасці.

Стратэгія «аднаразовых» салдат — не праява магутнасці. Гэта сімптом глыбокага крызісу, спроба заліць чалавечымі целамі прорву паміж тыраніяй і светам, у якім жыццё мае значэнне.

Валерый Пузік, «Фэйсбук»