Марыянетку Лукашэнкі чакае падзенне

• Аляксандр Каваленка
• 22.02.2026, 19:55

Пара адрэзаць ніткі.

Украіна 18 лютага ўвяла пакет санкцый супраць рэжыму Лукашэнкі. Прэзідэнт Украіны Уладзімір Зяленскі агучыў шэраг прычын для такога рашэння, сярод якіх садзейнічанне Беларусі ў арганізацыі Расіяй удараў па ўкраінскіх гарадах, а таксама забеспячэнне РОВ прадукцыяй беларускага ваенна-прамысловага комплексу. Але гэта далёка не ўсё.

Зялёнае святло агрэсару

Удзел Беларусі ў вайне супраць Украіны на баку Расіі не патрабуе нейкіх асобных доказаў і правядзення нейкага расследавання. Рэжым Лукашэнкі падтрымліваў уварванне ва Украіну яшчэ да таго, як яно пачалося, прадаставіўшы тэрыторыю РБ у 2021 годзе для размяшчэння там 40-тысячнага расійскага ваеннага кантынгенту.

Любое апраўданне беларускага дыктатара, маўляў, ударная групоўка расійскіх войскаў накаплялася там цягам года з-за правядзення сумесных вучэнняў, не вытрымлівае нават элементарнай крытыкі. За год у Беларусі было сканцэнтравана сіл і сродкаў расійскай арміі ў тры разы больш, чым сухапутныя войскі РБ.

Тое, што Расія назапашвала войскі для ўдару па Украіне, прыкрываючыся вучэннямі, а Лукашэнка «нічога не ведаў», сведчыць або пра яго разумовую непаўнавартаснасць, або пра бязпрынцыпальную хлусню ў спробе апраўдаць садзейнічанне ўварванню.

Але, акрамя гэтага, рэжым Лукашэнкі традыцыйна садзейнічаў і іншым аперацыям Расіі інфармацыйнага і гібрыднага характару, накіраваным як супраць краін ЕС, так і супраць Украіны.

Шматфункцыянальны Лукашэнка

Рэжым Лукашэнкі, гэтак жа як і тэрыторыя Беларусі, Расія заўсёды выкарыстоўвала для найразнастайнейшых правакацый і спецаперацый яшчэ да поўнамаштабнага ўварвання ва Украіну.

Думаю, важна нагадаць пра міграцыйны тэрор, які ўладкавалі з тэрыторыі Беларусі расійскія куратары Лукашэнкі ўлетку 2021 года на мяжы з Літвой і Польшчай. Тады праз тэрыторыю РБ хлынулі патокі незаконных мігрантаў, арганізаваныя расійскімі спецслужбамі пры поўным патуранні рэжыму Лукашэнкі.

Расія, выкарыстоўваючы знаёмую методыку вядзення гібрыднай вайны ў фармаце «нас там няма» і «гэта не мы», ужывала незаконных мігрантаў, пераважна з Сірыі і Ірака, а таксама тэрыторыю Беларусі для ціску на краіны ЕС і сябраў НАТА, дзеля дэстабілізацыі сацыяльнай і грамадскай сітуацыі. Акрамя таго, краіна-агрэсар спрабавала стварыць на мяжы Еўропы праблему, якая адцягнула б увагу еўрапейскага палітыкуму ад украінскага пытання на фоне падрыхтоўкі поўнамаштабнага ўварвання.

Акрамя таго, тэрыторыя Беларусі гадамі выкарыстоўвалася расійскімі спецслужбамі для ажыццяўлення выведвальнай дзейнасці ў дачыненні да суседніх краін ЕС, стварэння шпіёнскіх сетак, правядзення інфармацыйных спецаперацый і дыверсій.

Пасля поўнамаштабнага ўварвання і правалу наступу на Кіеў Расія хоць і вывела асноўныя сілы з тэрыторыі РБ, але працягнула ствараць напружанасць уздоўж мяжы дыверсійнай і выведвальнай актыўнасцю. У сваю чаргу, беларуская інфармацыйная машына фактычна ператварылася ў філіял расійскай ваеннай прапаганды і пад кіраваннем з Мінска фармуе ў медыяпрасторы варожае стаўленне да еўрапейцаў і ўкраінцаў.

Пасля сыходу асноўных расійскіх сіл тэрыторыя Беларусі не стала больш бяспечнай ні для Украіны, ні для яе еўрапейскіх суседзяў. Варта ўзгадаць, што пасля мяцяжу Яўгена Прыгожына менавіта РБ на доўгі час размясціла ў сябе баевікоў ПВК «Вагнер».

Беларусь працягвае разглядацца Расіяй як пляцоўка для будучых ваенных аперацый як супраць Украіны, так і супраць краін ЕС.

У прыватнасці, фіксуецца будаўніцтва аб'ектаў для размяшчэння вайскоўцаў, змяшчальнасць якіх перавышае патрэбы беларускай арміі, а чыгуначная інфраструктура пашыраецца пры ўдзеле РЖД.

І гэта апрача згаданых прэзідэнтам Украіны прычын увядзення санкцый, сярод якіх:

– разгортванне сістэмы рэтранслятараў для кіравання ўдарнымі дронамі;

– супрацоўніцтва беларускага ВПК з Расіяй і пастаўкі прадукцыі, неабходнай для вырабу ўзбраенняў;

– размяшчэнне (ці імітацыя размяшчэння) комплексу «Арэшнік».

Рэжым Лукашэнкі з'яўляецца шматфункцыянальным інструментам у руках Расіі, які праз гэтую марыянетку аказвае ціск як на Украіну, так і на краіны ЕС. І гэта неспрэчны факт.

Настаў час гэтай марыянетцы канчаткова адрэзаць ніткі ад рук, якія ёй кіруюць. А што здарыцца з марыянеткай пры падзенні — гэта ўжо яе праблемы. Галоўнае, каб гэты працэс атрымаў міжнародную падтрымку, інакш Беларусь, на жаль, можа яшчэ на доўгія гады застацца не толькі пад кіраўніцтвам дыктатара, але і крыніцай пагрозы як для Украіны, так і для Еўропы.

Аляксандр Каваленка, «Обозреватель»