Вучоныя: барадатыя мужчыны больш падабаюцца сталым жанчынам, чым маладым

• 25.02.2026, 9:37

Чым старэй жанчына, тым прывабней ёй здаецца барада.

Барады сталі вельмі папулярныя ў мужчын за апошнія 10–15 гадоў, і многія лічаць іх сімвалам мужнасці. Ці падабаецца гэты атрыбут усім жанчынам аднолькава? Аказваецца, не. Польскія даследчыкі высветлілі, што стаўленне да мужчынскай барады ў значнай ступені залежыць ад узросту жанчыны — і за гэтым, як лічаць вучоныя, стаіць цалкам канкрэтная біялагічная логіка.

Даследнікі з Варшаўскага ўніверсітэта, Вроцлаўскага медыцынскага ўніверсітэта і Вроцлаўскага прыродазнаўчага ўніверсітэта правялі анлайн-апытанне сярод 122 польскіх жанчын ва ўзросце ад 19 да 70 гадоў. Удзельніц падзялілі на тры групы: тыя, у каго менструальны цыкл рэгулярны (да пачатку клімактэрычных змен), тыя, хто перажывае пераходны перыяд (менапаўзу), і тыя, у каго менструацыі спыніліся мінімум год таму.

Усім паказвалі фатаграфіі аднаго і таго ж мужчыны — 22-гадовага ўдзельніка-валанцёра. З дапамогай рэдагавання выяваў вучоныя змянялі яго знешнасць: рабілі твар больш маскулінным або больш фемінінным, дадавалі шчаціну, сярэднюю або густую бараду. Таксама вар’іравалі целасклад — форму тулава і мускуляватасць. Удзельніцы ацэньвалі прывабнасць мужчыны па 10-бальнай шкале.

Чым старэй жанчына, тым прывабней ёй здаецца барада

Вынікі паказалі ясную заканамернасць: чым старэй была жанчына, тым вышэй яна ацэньвала прывабнасць мужчын з барадой. Пры гэтым статус менапаўзы на гэта не ўплываў — важны быў менавіта ўзрост як такі.

Вучоныя прапануюць наступнае тлумачэнне: маладыя жанчыны, якія знаходзяцца ў рэпрадуктыўным узросце, ацэньваюць патэнцыйных партнёраў перш за ўсё праз прызму «генетычнай якасці». Барада пры гэтым можа перашкаджаць — яна закрывае рысы твару, па якіх жанчыны счытваюць здароўе і ўзрост мужчыны. Для сталых жанчын логіка іншая: барада сігналізуе пра сталасць і сацыяльны статус, а не проста пра фізічную сілу. Жанчыны, у якіх рэпрадуктыўная функцыя зніжаецца або ўжо згасла, на думку аўтараў, пачынаюць цаніць менавіта гэтыя якасці.

Падобная тэндэнцыя выявілася і з целаскладам: старэйшыя жанчыны ставілі ніжэйшыя адзнакі V-падобнай фігуры (шырокія плечы, вузкія сцёгны) і аддавалі перавагу невялікай мускуляватасці, а вось падкрэсленую часцей ацэньвалі як прыкмету патэнцыйнай агрэсіўнасці. Маладыя, наадварот, звязвалі мышцы з пазітыўнымі якасцямі: здароўем і здольнасцю абараняць. Гэта можа тлумачыцца тым, што пасля выхаду з рэпрадуктыўнага ўзросту жанчыны могуць быць схільныя ўспрымаць падкрэсленую фізічную сілу не як абарону, а як пагрозу.

А вось з рысамі твару карціна атрымалася неадназначная. У цэлым з узростам жанчыны крыху вышэй ацэньвалі больш мяккія, фемінізаваныя рысы — меркавана таму, што яны асацыююцца з надзейнасцю і гатоўнасцю да супрацоўніцтва. Але калі даследчыкі параўналі асобна старэйшых жанчын да і пасля менапаўзы, гэтая заканамернасць парушылася: першыя ацэньвалі фемінізаваныя рысы вышэй. Аўтары мяркуюць, што гэты парадокс тлумачыцца не ўзростам, а іншымі фактарамі — напрыклад, тым, якіх менавіта адносін шукае жанчына або ў якой фазе менструальнага цыклу яна знаходзіцца.

У аснове ўсяго гэтага, кажуць аўтары, верагодна, ляжыць так званая гіпотэза бабулі: ідэя пра тое, што з узростам жанчыны пераарыентуюцца з нараджэння дзяцей на падтрымку ўжо сфармаванай сям’і. У адпаведнасці з гэтай логікай змяняюцца і крытэрыі ацэнкі мужчын: на першы план выходзяць не прыкметы «моцных генаў», а рысы, што сведчаць пра надзейнасць, сталасць і здольнасць да доўгатэрміновых адносін.

Праўда, вучоныя прызнаюць, што выбарка для даследавання была не надта вялікая. Таксама варта ўлічваць, што ўсе фатаздымкі ў даследаванні былі з удзелам аднаго 22-гадовага мужчыны — і жанчынам пастарэй такі ўзрост мог проста здавацца ў цэлым непадыходным. Усё гэта магло паўплываць на адзнакі. Тым не менш вынікі пацвярджаюць, што жаночыя перавагі — не нешта фіксаванае: яны змяняюцца з часам і з біялагічнымі зменамі ў арганізме. Тое, што здаецца (не)прывабным у 25 гадоў, можа зусім інакш успрымацца ў 55.