Расія і Іран уступілі ў цэнавую вайну
- 25.02.2026, 17:50
Каб прадаць сваю нафту Кітаю.
Кітай застаўся галоўным пакупніком нафты ў двух пастаўшчыкоў, якія знаходзяцца пад цяжкімі санкцыямі – Расіі і Ірана. Каб схіліць яго перапрацоўшчыкаў выбраць менавіта іх сыравіну, ім даводзіцца зніжаць цэны. Зніжкі ад Расіі аказаліся большымі, дзякуючы чаму яна пакуль пачала выцясняць Іран.
Сорт Urals, які раней купляла перадусім Індыя, цяпер у кітайскіх партах прадаецца з дысконтам у $12 да цаны барэля эталоннай маркі Brent, паведамляе Bloomberg са спасылкай на трэйдараў, якія ведаюць пра здзелкі, што праводзяцца. У студзені зніжка складала $10. (Гэта даныя з улікам транспартных выдаткаў; у расійскіх жа партах барэлі на мінулым тыдні адгружаліся па $41,2–43,2, паводле Argus Media, то бок прыблізна на $27–29 танней за Brent.) Іранцы павялічылі сваю зніжку да $11 за барэль – з $8–9 у снежні, паводле слоў трэйдараў.
У выніку сярэднясутачныя аб'ёмы дастаўкі расійскай нафты ў парты Кітая выраслі да 2,09 барэляў за першыя 18 дзён лютага, сведчаць дадзеныя Bloomberg па адсочванні суднаў. Гэта прыблізна на 20% больш, чым у студзені, і на 50% больш, чым у снежні. Іранскія ж пастаўкі, паводле Kpler, з пачатку года склалі 1,2 млн барэляў: больш-менш на гэтым узроўні яны трымаюцца трэці месяц, але аказаліся на 12% ніжэй, чым за аналагічны перыяд 2025 года.
Пакупнікамі расійскіх і іранскіх барэляў выступаюць незалежныя кітайскія НПЗ, якія традыцыйна гатовыя набываць нафту, ад якой адмаўляюцца іншыя краіны. Аднак іх «паглынальная» здольнасць абмежаваная: на іх прыпадае ўсяго каля чвэрці перапрацоўчых магутнасцяў краіны, а таксама для іх дзейнічаюць усталяваныя ўрадам імпартныя квоты.
Буйныя дзяржаўныя нафтаперапрацоўчыя кампаніі Кітая традыцыйна пазбягалі іранскай нафты, а апошнім часам у значнай ступені адмовіліся і ад гандлю з Расіяй. Цзянань Сунь, аналітык Energy Aspects, указвае на назапашванне санкцыйных барэляў як у наземных, так і ў марскіх сховішчах Кітая:
Прыватныя кітайскія НПЗ не могуць прымаць больш, бо іх магутнасці, відаць, вычарпаныя.
У выніку растуць аб'ёмы нафты, якую Ірану і Расіі даводзіцца трымаць у моры, выкарыстоўваючы танкеры як плаваючыя сховішчы. Аб'ём расійскай нафты ў іх з снежня трымаецца на ўзроўні каля 140 млн барэляў. Гэта прыблізна на 60 млн (65%) больш, чым напрыканцы жніўня, калі ЗША ўдвая павялічылі імпартныя мыты для Індыі, патрабуючы адмовіцца ад расійскай нафты.
Індыя працягвае скарачаць закупы расійскай нафты; з студзеня імпарт можа ўпасці на 40% да 600 000 барэляў у суткі, паводле сцэнару Rystad Energy.