Назвалі спецыю, здольную паляпшаць настрой

• 2.03.2026, 12:40

Даследаванне французскіх навукоўцаў.

Біяактыўныя кампаненты шафрану могуць паляпшаць настрой, уплываючы на актыўнасць мозгу некалькімі шляхамі. Пра гэта паведамляецца ў часопісе Food & Function (F&F).

У эксперыменце на мышах навукоўцы вывучылі два асноўныя злучэнні шафрану — кроцыны і сафранал. Першае адказвае за характэрны ярка-чырвоны колер шафрану, яно валодае антыаксідантнымі і нейрапратэктыўнымі ўласцівасцямі. Другое злучэнне забяспечвае ўнікальны водар спецыі. Раней эксперыменты на мышах паказалі, што высокія дазоўкі сафраналу зніжаюць трывожныя паводзіны і паляпшаюць паказчыкі памяці.

У новым даследаванні абодва рэчывы зніжалі выяўленасць дэпрэсіепадобных паводзінаў, аднак задзейнічалі розныя нейрабіялагічныя механізмы.

Кроцыны пераважна ўплывалі на дафаміновую сістэму. Даследчыкі зафіксавалі змены ўзроўню дафаміну і актыўнасці звязаных з ім рэцэптараў у прэфрантальнай кары і стрыятуме — абласцях мозгу, што адыгрываюць ключавую ролю ў матывацыі і эмацыйнай рэгуляцыі.

Сафранал дзейнічаў інакш. Ён уздзейнічаў на кінурэнінавы шлях — метабалічную сістэму, звязаную з запаленнем і ўтварэннем нейраактыўных метабалітаў. Пад уплывам сафраналу баланс зрушаўся ў бок злучэнняў з нейрапратэктыўнымі ўласцівасцямі, што можа зніжаць патэнцыйнае пашкоджваючае ўздзеянне запаленчых працэсаў на нервовую тканіну.

Акрамя таго, навукоўцы ўпершыню пацвердзілі, што пасля пераральнага прыёму сафранал выяўляецца не толькі ў крыві, але і непасрэдна ў тканіне мозгу. Гэта сведчыць пра яго здольнасць пераадольваць біялагічныя бар'еры і патэнцыйна аказваць прамы ўплыў на нейронныя працэсы.

Аўтары падкрэсліваюць, што вынікі атрыманыя на жывёльных мадэлях, таму казаць пра клінічнае прымяненне пакуль рана. Тым не менш праца ўдакладняе механізмы дзеяння кампанентаў шафрану і ўзмацняе цікавасць да іх магчымога выкарыстання ў якасці функцыянальных агентаў для падтрымкі пры парушэннях настрою.