Ці ўварвецца Турцыя ў Іран?

• 4.03.2026, 16:22

Анкара старанна пралічвае свае крокі.

На тле ваеннай кампаніі ЗША і Ізраіля супраць Ірана эксперты абмяркоўваюць, ці можа Турцыя перайсці да актыўных дзеянняў і ўвайсці на іранскую тэрыторыю. Анкара афіцыйна захоўвае дыстанцыю ад канфлікту, прэзідэнт Турцыі Рэджэп Таіп Эрдоган асудзіў удары і выказаў «смутак» з нагоды гібелі духоўнага лідара Ірана Алі Хаменеі, піша The National Interest (пераклад — сайт Charter97.org).

Аднак, на думку назіральнікаў, Турцыя старанна пралічвае свае крокі. Галоўная заклапочанасць Анкары — магчымае ўзмацненне курдскіх узброеных груповак на тле хаосу ў Іране. Ідзе гаворка пра «Партыю свабоднага жыцця Курдыстана» (PJAK), якую Турцыя і Захад лічаць тэрарыстычнай.

У лютым PJAK і яшчэ чатыры курдскія партыі абвясцілі пра стварэнне кааліцыі для «вызвалення Усходняга Курдыстана». Турэцкія нацыяналістычныя СМІ ўжо загаварылі пра пагрозу фармавання «тэрарыстычнага калідора» на ўсходняй мяжы.

Анкара дазволіла самалётам НАТА праводзіць разведвальныя палёты на ўсходзе краіны. Пры гэтым афіцыйныя асобы супярэчліва рэагуюць на чуткі пра магчымае ўварванне. Мінабароны Турцыі іх адхіляе, тады як Эрдоган падкрэслівае гатоўнасць «ліквідаваць пагрозу ў яе вытоках».

Сцэнары, якія абмяркоўваюцца ў турэцкай прэсе, уключаюць:

— стварэнне прыгранічных зон для кіравання патокам бежанцаў,

— стварэнне буфернай зоны ў выпадку калапсу іранскай дзяржавы.

Досвед аперацый Турцыі ў Сірыі і Паўночным Іраку паказвае, што Анкара гатовая да ўмяшання, калі палічыць пагрозу курдскага сепаратызму крытычнай. Аднак буйная ваенная кампанія можа ўдарыць па ўнутраных рэйтынгах улады — наперадзе выбары, і Эрдоган імкнецца забяспечыць палітычную будучыню свайму сыну Білалу.

Такім чынам, Турцыя будзе балансаваць паміж рызыкамі і магчымасцямі, а рэальным фактарам, здольным падштурхнуць яе да дзеяння, стане ўзмацненне курдскіх груповак на тле нестабільнасці ў Іране.