Украінская армія трансфармуецца на полі бою
- 17.04.2026, 8:25
Адзін з прыкладаў гэтых змен — корпус «Хартыя».
Украінская армія праходзіць маштабную трансфармацыю на фоне вайны з Расіяй, паступова адыходзячы ад савецкай сістэмы кіравання і ўкараняючы больш гнуткія і тэхналагічныя падыходы. Пра гэта паведамляе Associated Press.
Адзін з прыкладаў гэтых змен — корпус «Хартыя», створаны на пачатку поўнамаштабнага ўварвання бізнесменам Усеваладам Кожамякам. Першапачаткова падраздзяленне налічвала каля 30 добраахвотнікаў, аднак з цягам часу вырасла да прыблізна 40 тысяч байцоў і стала адным з найбольш эфектыўных фармаванняў у складзе Сіл абароны Украіны.
Сам заснавальнік «Хартыі» падкрэслівае, што ключавым заданнем з'яўляецца стварэнне сучаснай арміі, якая стане галоўнай гарантыяй бяспекі краіны. Хуткае пашырэнне «Хартыі» адлюстроўвае больш шырокі працэс змен — у Узброеных Сілах Украіны фармуецца новая хваля падраздзяленняў, у тым ліку Трэці армейскі корпус і «Азоў», якія адыходзяць ад жорсткай савецкай іерархіі.
Пасля распаду СССР Украіна атрымала ў спадчыну буйную армію, аднак да 2014 года яе слабыя бакі — недафінансаванне, карупцыя і адсутнасць выразнай стратэгіі — сталі відавочныя. Нягледзячы на рэформы пасля 2022 года, частка праблем захоўвалася: жорсткая вертыкаль кіравання, бюракратыя і культура, у якой дрэнныя навіны часта ўтойваліся з-за страху пакарання, гаворыцца ў публікацыі.
Новыя падраздзяленні спрабуюць змяніць гэты падыход. У «Хартыі», паводле слоў вайскоўцаў, робяць стаўку на ініцыятыву, давер і адаптацыю. Тут укараняюцца элементы заходняй ваеннай практыкі, уключаючы працэдуры планавання і аналізу аперацый, а таксама актыўна выкарыстоўваюцца тэхналогіі — дроны і наземныя робатызаваныя сістэмы.
Вайскоўцы адзначаюць, што ў такіх падраздзяленнях менш фармальнасцяў і больш увагі надаецца рэальным задачам. Адносіны паміж камандзірамі і байцамі будуюцца на даверы, што, паводле іх слоў, павышае эфектыўнасць у баявых умовах.
Вынікі ўжо праяўляюцца на полі бою. Напрыканцы 2025 года падраздзяленні «Хартыі» правялі контратаку на Купянскім напрамку, адкінуўшы расійскія сілы і вызваліўшы некалькі населеных пунктаў. Аналітыкі адзначалі, што аперацыя прадэманстравала здольнасць украінскіх сіл праводзіць паспяховыя контратакі нават ва ўмовах зацяжной вайны.
Пры гэтым змены распаўсюджваюцца не толькі на тактыку, але і на арганізацыю. Падраздзяленні актыўна выкарыстоўваюць інструменты з грамадзянскай сферы — ад рэкрутынгу і брэндынгу да працы з сацсеткамі — каб прыцягваць новых байцоў і рэсурсы.
Камандаванне «Хартыі» і Трэцяга армейскага корпуса ўжо пачало сумесныя праграмы падрыхтоўкі, імкнучыся распаўсюдзіць свой падыход на іншыя часткі арміі. Аднак працэс рэформаў сутыкаецца з супрацівам унутры сістэмы, дзе захоўваецца ўплыў старых практык, гаворыцца ў публікацыі.
Тым не менш попыт на змены расце. Да новых падраздзяленняў усё часцей звяртаюцца іншыя часткі Узброеных Сіл Украіны, зацікаўленыя ў перайманні іх досведу, што сведчыць пра паступовы зрух усёй ваеннай сістэмы ў бок больш сучаснай мадэлі.