«Хутка пачнецца»: Пуцін вырашыўся на адчайныя крокі
- 2.04.2026, 12:04
Пэўныя прыкметы падштурхоўваюць да адной высновы.
Пуцін ужо доўгі час спрабуе пазбегнуць абвяшчэння мабілізацыі, усведамляючы рызыкі. Аднак Расіі ўсё цяжэй кампенсаваць каласальныя страты, якія нясе яе армія.
Хоць у Расіі заяўляюць, што не маюць патрэбы ў новай хвалі мабілізацыі, пэўныя прыкметы падштурхоўваюць да адной высновы. Спецыяльна для «24 Канала» эксперты распавялі, да чаго рыхтуецца Крэмль і пры якой умове Пуцін можа пайсці на абвяшчэнне мабілізацыі.
Як Расія набірае новых салдат?
Герой Украіны, камандзір 429-й асобнай брыгады беспілотных сістэм «Ахілес» Юрый Фядарэнка распавёў пра існаванне ўнутры Расіі пэўнай грамадскай дамовы. Яна прадугледжвае, што за ўдзел мужчыны, бацькі або сына ў вайне ягоныя родныя атрымліваюць грошы, а калі ён загіне — атрымаюць яшчэ і кампенсацыю за маўчанне.
Паводле яго слоў, абяднелыя расіяне без ваганняў на гэта згаджаюцца, бо так могуць вырашаць бытавыя пытанні. І ніхто не задае лішніх пытанняў пра гібель родзічаў, бо ім усё роўна.
«Гэтая грамадска-паняційная дамова дае магчымасць пазбягаць лішніх хваляванняў на фоне нізкай эканамічнай сітуацыі, скарачэння працоўных месцаў, павелічэння падаткаабкладання», — адзначыў Фядарэнка.
Пуцін спрабуе як заўгодна выкручвацца, каб не давялося праводзіць прымусовую мабілізацыю. Бо разумее, што гэта можа выклікаць непатрэбную Крэмлю рэакцыю.
Аднак не толькі з дапамогай грошай Крэмль папаўняе армію. Расія таксама вербуе моладзь у падраздзяленні беспілотнікаў.
«140 мільёнаў насельніцтва, сярод якога даволі шмат моладзі на тэрыторыі Расіі, дае магчымасць праціўніку беспрэцэдэнтна вербаваць»,
— падкрэсліў камандзір «Ахілеса».
Ён адзначыў, што моладзь для гэтай працы знаходзяць у клубах, арганізацыях і псеўдаарганізацыях. Таму пагроза з боку расіян застаецца высокай, бо вораг узмацняе гэта напрамак, не шкадуючы грошай.
Хто пачаў з’яўляцца на фронце апошнім часам?
Вайсковец і палітолаг Кірыл Сазонаў адзначыў, што ў пачатку паўнамаштабнай вайны ў баявых дзеяннях удзельнічалі прафесійныя расійскія вайскоўцы. Пазней Крэмль папаўняў армію дзякуючы кантрактнікам, якім прапаноўвалі шалёныя грошы.
На пэўны час крыніцай набору ў армію сталі турмы і замежнікі. Крэмль у свой час таксама абвяшчаў частковую мабілізацыю, аднак гэты крок меў пэўныя наступствы для расійскай улады.
«Самі расіяне жартуюць, што сабралі 300 тысяч, а 2 мільёны — выехалі з краіны. Таму яны вельмі асцярожна ставяцца да гэтай ідэі. Хочуць любой цаной пазбегнуць мабілізацыі», — заявіў Сазонаў.
Апошнім часам, заўважыў ён, сярод палонных з’яўляецца іншая катэгорыя акупантаў. Каб хоць неяк кампенсаваць страты, у Расіі «пераконваюць» салдат тэрміновай службы падпісваць кантракты.
Для ворага гэта пэўны выхад, бо іх не трэба апранаць і вучыць. І, безумоўна, салдаты тэрміновай службы лепш падрыхтаваныя, чым зэкі або алкаголікі.
Аднак, дадаў вайсковец, яны не надта імкнуцца ісці паміраць на тэрыторыі Украіны. Бо ў сярэднім працягласць жыцця расійскага штурмавіка на фронце складае да 12 дзён.
Што сведчыць пра падрыхтоўку мабілізацыі ў Расіі?
Журналіст, міжнародны аналітык Аляксандр Дзямчэнка заўважыў цікавую тэндэнцыю: расіян пачалі актыўна звальняць, каб яны з-за недахопу грошай падпісвалі кантракты.
Паводле яго слоў, Расійскія чыгункі скарацілі штат на 15–20%, скарачэнні закранулі мэрыю Масквы, кампанію «Яндэкс», а таксама кампанію «Русал», якая належыць алігарху Алегу Дзерыпаску.
«Куды гэтыя людзі пойдуць і для чаго іх звальняюць? Хіба не для мабілізацыі? Працэс пайшоў. Хутка пачнецца ўвогуле пекла», — лічыць Дзямчэнка.
Бо, адзначыў ён, Пуцін накіраваў у Дзярждуму законы па мабілізацыі. Ідзе гаворка пра сачэнне за ваеннаабавязанымі і абмежаванне іх выезду з Расіі.
Актыўная праца таксама ідзе ў вышэйшых навучальных установах, каб набраць кантрактнікаў для арміі. Вядома, студэнтам абяцаюць працу з дронамі ў тылавых падраздзяленнях.
У той жа час, дадаў ён, у Расіі загаварылі пра неабходнасць павелічэння працоўнага тыдня. Напрыклад, ужо згаданы Алег Дзерыпаска выказаў меркаванне, што трэба ўвесці 6-дзённы працоўны тыдзень. Так хочуць публічна перавесці эканоміку Расіі на ваенныя рэйкі.
Такія крокі, падсумаваў міжнародны аналітык, сведчаць пра падрыхтоўку да мабілізацыі. Пуцін усведамляе: калі не запусціць цяпер гэты працэс — усё разваліцца разам з яго рэжымам. Аднак Крэмль усё ж хвалюецца, што расіянаў можа абурыць правядзенне мабілізацыі.
Калі Пуцін можа пайсці на прымусовую мабілізацыю?
Ваенны эксперт, лётчык-інструктар і палкоўнік Узброеных сіл Украіны ў запасе Раман Світан адзначыў, што схаваная мабілізацыя ў Расіі запушчана яшчэ з вясны 2025 года. Спачатку там улічылі рэзервістаў, а гэта — вайскоўцы, якія прайшлі пэўную падрыхтоўку і фактычна з’яўляюцца гатовымі рэкрутамі, але яшчэ не прызваныя.
Паводле яго слоў, апошні год рэзервістаў падштурхоўваюць да таго, каб яны самі выходзілі на кантакт з ваенкаматам і станавіліся ў строй. Праваахоўная сістэма Расіі шукае падыход да кожнага з іх, прымушаючы падпісваць кантракт з арміяй. Гэта ўжо з’яўляецца прымусовай схаванай мабілізацыяй.
Сёлета паток такім чынам прымусова мабілізаваных недастатковы. Бо колькасць знішчаных варожых салдат істотна большая, чым Расія здольная кампенсаваць. Таму, найверагодней, у бліжэйшы час механізм прымусовай мабілізацыі набярэ абароты.
Калі ж і гэтага будзе недастаткова — Крэмль будзе вымушаны запусціць адкрытую прымусовую мабілізацыю. То-бок, патлумачыў палкоўнік запасу, цягам некалькіх месяцаў запусцяць усіх рэзервістаў, якія мусяць пайсці першай хваляй і замяніць акупантаў, што выбылі са строю.
«Думаю, гэта будзе не раней за канец мая — ліпень. Бо Пуціну ўсё ж трэба 9 мая адзначыць у пазітыўным ключы», — сказаў Світан.
А пасля гэтага, дадаў ён, Пуцін цалкам можа запусціць механізм прымусовай мабілізацыі, каб напрыканцы лета ўжо мець дадатковыя сілы і сродкі для летняй кампаніі