Foreign Affairs: Венесуэле неабходна змена рэжыму
- 25.04.2026, 9:09
У краіны ёсць шанец на пераход да дэмакратыі.
Пасля нечаканай аперацыі ЗША па затрыманні Нікаласа Мадуры краіна апынулася ў палітычнай рэчаіснасці, якую многія эксперты называюць парадаксальнай. Вашынгтон усунуў лідара, але сістэма ўлады засталася ранейшай, піша часопіс Foreign Affairs (пераклад — сайт Charter97.org).
Новай лідаркай стала віцэ-прэзідэнтка Дэльсі Радрыгес, пры гэтым ключавыя інстытуты і прадстаўнікі кіруючай эліты засталіся на сваіх месцах. Нягледзячы на чаканні дэмакратычнай апазіцыі, змена ўлады не прывяла да неадкладных палітычных рэформаў або падрыхтоўкі да выбараў.
Адміністрацыя прэзідэнта ЗША Дональда Трампа сканцэнтравалася найперш на эканоміцы. ЗША ўжо выдалі ліцэнзіі сваім нафтавым кампаніям на працу ў Венесуэле і пачалі атрымліваць пастаўкі нафты. Вашынгтон робіць стаўку на стабілізацыю і аднаўленне эканомікі краіны, адсоўваючы пытанне дэмакратызацыі на другі план.
Такі падыход выклікае занепакоенасць у апазіцыі, якая фактычна выключаная з перамоваў і не атрымала гарантый палітычнага пераходу. На думку крытыкаў, эканамічнае ажыўленне без рэформаў можа толькі ўмацаваць існуючы рэжым, даўшы яму новыя рэсурсы для ўтрымання ўлады.
Улады Венесуэлы, у сваю чаргу, пазбягаюць абвяшчэння выбараў, называючы Радрыгес «часовым прэзідэнтам» без дакладных тэрмінаў перадачы ўлады. Гэта дазваляе абысці канстытуцыйныя патрабаванні і захаваць кантроль над палітычнай сістэмай.
Эксперты адзначаюць, што ў краіны ўсё ж застаецца шанец на паступовую лібералізацыю. Аслабленне рэжыму пасля сыходу Мадуры, унутраныя супярэчнасці і ціск грамадства з цягам часу могуць прывесці да зменаў. Аднак гэты працэс, хутчэй за ўсё, будзе доўгім і нестабільным.
Пакуль жа складваецца новая мадэль адносін паміж Вашынгтонам і Каракасам, эканамічнае супрацоўніцтва ўзмацняецца, а палітычныя рэформы адкладаюцца. У гэтых умовах будучыня дэмакратыі ў Венесуэле ў значнай ступені залежыць ад дзеянняў самой апазіцыі, якой давядзецца змагацца адначасова на два фронты — супраць рэжыму і за ўвагу міжнародных партнёраў.