Рутэ едзе да Трампа ратаваць НАТА
- 8.04.2026, 16:11
Яго задача — прадухіліць паглыбленне расколу ў альянсе.
Генеральны сакратар НАТА Марк Рутэ накіроўваецца ў Белы дом на фоне ўзмацнення напружанасці паміж ЗША і еўрапейскімі саюзнікамі. Яго задача — прадухіліць паглыбленне расколу ў альянсе, які апынуўся пад ціскам з-за палітыкі прэзідэнта ЗША Дональда Трампа і вайны з Іранам, піша Politico (пераклад — сайт Charter97.org).
Паводле крыніц, прэзідэнт ЗША ўсё больш раздражнёны адмовай еўрапейскіх краін падтрымаць амерыканскую кампанію супраць Тэгерана. Публічна Трамп выказваецца то рэзка, то стрымана, аднак за закрытымі дзвярыма ён увесь час незадаволены. Ён ужо заявіў, што «пераглядае» ролю ЗША ў НАТА, і, хоць фармальны выхад з альянсу патрабуе адабрэння Кангрэса, у яго ёсць іншыя спосабы знізіць удзел — ад скарачэння фінансавання да змяншэння ваеннай прысутнасці ў Еўропе.
У Еўропе, у сваю чаргу, таксама расце незадаволенасць. Краіны ЕС адмаўляюцца накіроўваць войскі ў рэгіён Пэрсідскага заліва і ў шэрагу выпадкаў абмяжоўваюць выкарыстанне сваёй інфраструктуры для аперацый ЗША. Прэзідэнт Францыі Эмануэль Макрон наўпрост заявіў, што палітыка Трампа падрывае давер да саюзнікаў.
Паводле слоў еўрапейскіх чыноўнікаў, падтрымка ЗША сярод партнёраў цяпер «ніжэй за нуль». У НАТА падкрэсліваюць, што канфлікт з Іранам выходзіць за рамкі асноўнай місіі альянсу, аднак менавіта ён стаў прычынай новага крызісу ў трансатлантычных адносінах.
Рутэ, які раней змог дамагчыся павелічэння абаронных выдаткаў саюзнікаў і змякчыць шэраг спрэчных ініцыятыў Трампа, цяпер сутыкаецца з самым сур'ёзным выпрабаваннем. У яго практычна няма інструментаў для кампрамісу: НАТА не плануе ўдзельнічаць у канфлікце з Іранам, а ўнутры альянсу няма адзінай пазіцыі.
Чакаецца, што на сустрэчы генсек будзе рабіць стаўку на асабістыя адносіны з Трампам і пераконваць яго ў карысці супрацоўніцтва з саюзнікамі. Аднак дыпламаты сумняваюцца, што гэтага будзе дастаткова.
Сітуацыю ўскладняе і непрадказальнасць амерыканскага лідара. Еўрапейскія палітыкі адзначаюць, што яго заявы часта змяняюцца, што ўскладняе доўгатэрміновае планаванне.
Візіт Рутэ праходзіць на фоне часовага перамір'я з Іранам, пра якое Трамп абвясціў незадоўга да перамоваў.