Анджэй Пачобут атрымаў вышэйшую дзяржаўную ўзнагароду Польшчы — Ордэн Белага Арла
- 3.05.2026, 12:06
(Абноўлена) Цырымонія ўзнагароджання адбылася ў Каралеўскім замку ў Варшаве.
Падчас сённяшніх урачыстасцяў з нагоды Дня Канстытуцыі 3 мая ў Каралеўскім замку ў Варшаве нядаўна вызвалены з беларускай турмы журналіст Анджэй Пачобут атрымаў з рук прэзідэнта Польшчы Кароля Навроцкага Ордэн Белага Арла — вышэйшую дзяржаўную ўзнагароду Польшчы.
Пра гэта паведамляе сайт Charter97.org
Рашэнне аб узнагароджанні Анджэя Пачобута Ордэнам Белага Арла прэзідэнт Польшчы Кароль Навроцкі прыняў яшчэ ў Дзень незалежнасці, 11 лістапада 2025 года. Выступаючы на цырымоніі ўручэння ўзнагарод, ён выказаў надзею, што зможа асабіста ўручыць ордэн беларускаму журналісту і актывісту польскай меншасці ў Беларусі.
Як адзначыў у ўрачыстай прамове прэзідэнт Польшчы, Анджэй Пачобут быў удастоены гэтай вышэйшай дзяржаўнай узнагароды «за барацьбу за правы чалавека і непахісную пазіцыю ў супрацьстаянні праявам адраджаючыхся таталітарных рэжымаў».
Згадка прэзідэнтам Польшчы імя Анджэя Пачобута выклікала авацыю ў зале.
— Хачу сказаць гэта напрамую, і вы выдатна ведаеце, што да таго, як стаць прэзідэнтам, я быў старшынём Інстытута нацыянальнай памяці. Я ведаю, што такое гераізм і стойкасць. Я шмат гадоў займаўся гэтай тэмай. Я ўсведамляю адказнасць за такія словы. І я не вагаюся, як гісторык і былы кіраўнік ІНП, сказаць, што Анджэй Пачобут — герой і чалавек нязломны, — заявіў прэзідэнт Польшчы.
— Гэта нязломны чалавек, які дзеля польскай ідэнтычнасці, адданасці гістарычнай праўдзе, дзеля барацьбы за правы чалавека і дэмакратыю ў рэжыме Лукашэнкі быў гатовы ісці ў турму. Ён правёў гады ў зняволенні і вярнуўся пераможцам. Як чалавек, які паказвае, што часта пакуты, якія вы перажылі, маюць глыбокі сэнс і ўмацоўваюць сілу нацыянальнай супольнасці, — дадаў Кароль Навроцкі.
У аўторак на мяжы Польшчы і Беларусі адбыўся абмен зняволенымі па формуле «пяць на пяць», у межах якога ўлады ў Мінску вызвалілі трох палякаў і двух грамадзян Малдовы. Адным з вызваленых быў Анджэй Пачобут — журналіст і дзяяч польскай меншасці ў Беларусі, які знаходзіўся ў зняволенні з 2021 года.
У адказнай прамове Анджэй Пачобут падкрэсліў, што высокая ўзнагарода належыць не толькі яму.
— Атрымліваючы такую высокую дзяржаўную ўзнагароду, я адчуваю збянтэжанасць, — сказаў ён. — Я не герой.
Для мяне героямі з'яўляюцца жаўнеры Арміі Краёвай, за ўслаўленне якіх мяне абвінавачвалі.
Як ён дадаў, гэта людзі, якія да апошняга моманту свайго жыцця абаранялі незалежнасць, а іх памяць сёння зняважаецца.
— На іхным фоне я — звычайны чалавек, які, жывучы ў «недастойныя» часы, імкнецца паводзіць сябе годна, — адзначыў Анджэй Пачобут.
Нагадаем, Анджэй Пачобут выйшаў на волю ў выніку абмену на беларуска-польскай мяжы па формуле «пяць на пяць».
У лютым 2023 года суд у Гродне прысудзіў Анджэя Пачобута да 8 гадоў калоніі паводле артыкулаў аб распальванні варожасці (частка 3 артыкула 130 КК) і закліках да дзеянняў, накіраваных на прычыненне шкоды нацыянальнай бяспецы (артыкул 361-3 КК).
Анджэя некалькі разоў змяшчалі ў ПКТ у навапалацкай калоніі. У зняволенні ён моцна схуднеў, перанёс аперацыю па выдаленні язваў на скуры. У кастрычніку 2025 года ён завочна атрымаў Прэмію Сахарава, у лістападзе ён атрымаў вышэйшую ўзнагароду Польшчы — Ордэн Белага Арла.
У 2024 годзе Анджэй Пачобут стаў ганаровым грамадзянінам Варшавы.