Reuters: Эканоміка Пуціна пачала рассыпацца
- 1.06.2026, 16:14
Вайна, санкцыі і ўдары ўкраінскіх дронаў усё мацней б’юць па РФ.
Эканоміка Расіі ўсё больш адчувальна губляе тэмпы развіцця пад уплывам зацяжной вайны і рэгулярных украінскіх удараў па стратэгічных аб’ектах. На гэтым фоне прэзідэнт РФ Уладзімір Пуцін адкрывае чарговы Пецярбургскі міжнародны эканамічны форум, разлічваючы знайсці новыя шляхі для стымулявання эканамічнага росту. Пра гэта піша Reuters.
Эканоміка РФ, аб’ём якой складае каля 3 трлн долараў і якая залежыць ад сыравіннага экспарту, рэзка запаволілася: прыблізна да 1% росту ў мінулым годзе ў параўнанні з 4,9% у 2024 годзе.
У першым квартале 2026 года яна скарацілася на 0,2%, што ўлады тлумачаць высокімі працэнтнымі стаўкамі, заходнімі санкцыямі і «моцным» рублём. На дадзены момант прагноз росту на гэты год умераны — каля 0,4%.
Украінскія атакі дронамі па нафтаперапрацоўчых заводах, прадпрыемствах па вытворчасці ўгнаенняў і партах вывелі са строю значную частку эканомікі, закрануўшы каля чвэрці нафтаперапрацоўчых магутнасцяў і стварыўшы рызыку дэфіцыту паліва ў сезон падвышанага попыту.
Пуцін, які імкнецца да аднаўлення эканамічнага росту, ужо даручыў сваім чыноўнікам знайсці для гэтага спосабы. Бізнес лічыць, што найлепшым шляхам з’яўляецца завяршэнне вайны.
У той жа час Крэмль заявіў, што мірныя перамовы, якія з вялікай пампай пачаліся ў лютым мінулага года, цяпер прыпынены, бо ЗША занятыя вайной на Блізкім Усходзе.
Мільярды долараў патэнцыйных інвестыцый ЗША ў расійскую эканоміку, а таксама пэўнае змякчэнне заходніх санкцый, якія абмяркоўваліся падчас перамоваў, таксама застаюцца на паўзе, што ўзмацняе песімізм у дзелавым асяроддзі.
Непакой расійскай бізнес-эліты
Некаторыя ўплывовыя прадстаўнікі расійскай эліты спрабавалі папярэдзіць Пуціна пра эканамічныя наступствы вайны, у той час як Кірыл Дзмітрыеў, які адказвае за кантакты Крамля з адміністрацыяй прэзідэнта ЗША Дональда Трампа, прасоўвае патэнцыйныя эканамічныя выгоды мірнага пагаднення.
Адзін з расійскіх банкіраў, які пажадаў застацца ананімным, паведаміў Reuters, што Пуцін ужо ўпусціў добрую магчымасць летась заключыць пагадненне, і цяпер эканоміка дэманструе прыкметы нестабільнасці.
Тэма росту з’яўляецца галоўнай на Пецярбургскім міжнародным эканамічным форуме, які адбудзецца з 3 па 6 чэрвеня. Дэлегаты, верагодна, будуць абмяркоўваць стратэгіі, у прыватнасці пераразмеркаванне працоўнай сілы ў хуткарослыя сектары і прасоўванне лічбавых платформаў на базе штучнага інтэлекту ў электроннай камерцыі і банкаўскай сферы. Афіцыйныя асобы таксама спадзяюцца на рост спажывецкага попыту.
Алег В’югін, былы намеснік кіраўніка цэнтральнага банка, паведаміў Reuters, што ва ўмовах высокай ключавой працэнтнай стаўкі, павышэння падаткаў для фінансавання вайны і скарачэння інвестыцый дасягнуць росту будзе складана.
«Ураду фактычна няма чаго прапанаваць для аднаўлення росту», — сказаў ён.
Фактары, якія забяспечвалі стабільнасць на працягу большай часткі кіравання Пуціна (замежныя інвестыцыі, даходы ад энергакрыніц і г. д.), або больш не дзейнічаюць, або вычарпалі свой патэнцыял.
«Пытанне ў тым, што стане рухавіком росту, калі спажыўцы наўрад ці павялічаць свае выдаткі, інвестыцыі скарачаюцца ўжо другі год запар, а фіскальная палітыка, у лепшым выпадку, нестымулюючая?» — кажа эканаміст рэйтынгавага агенцтва «Эксперт РА» Антон Табах.
Знешнія стымулы для эканомікі РФ
Скачок цэн на нафту — галоўны экспартны тавар Расіі — праз вайну на Блізкім Усходзе забяспечыў ураду РФ часовую палёгку. Разам з тым, як чакаецца, яна будзе кароткатэрміновай.
Паводле меркавання спецыялістаў, расійская эканоміка прадэманстравала нечаканую ўстойлівасць да санкцый падчас канфлікту, насуперак распаўсюджаным прагнозам пра яе калапс, часткова дзякуючы вайсковай вытворчасці.
У той жа час дэпутат з Сібіры Рэнат Сулейменаў лічыць, што эканоміка не вытрымае працяглага працягу вайны.
«Пра якое развіццё, інвестыцыі і капітальныя выдаткі можа ісці гаворка? Ні танкі, ні снарады не маюць спажывецкай вартасці: эканоміка іх вырабляе, але насельніцтва не можа іх спажываць», — сказаў дэпутат ад Камуністычнай партыі РФ.
Эксперты лічаць, што змучаная вайной Расія не можа абапірацца на ўнутраныя драйверы росту (як гэта робяць Індыя або Кітай) і асуджаная на стагнацыю да з’яўлення істотнага каталізатара, напрыклад паслаблення санкцый.
«Эканоміцы патрэбны знешні штуршок. Яго не будзе ні з боку дзяржбюджэту, ні з боку банкаўскай сістэмы», — кажа прадстаўнік «Сбербанка» Міхаіл Матвінікаў.