Каты ці сабакі: навукоўцы распавялі, каго лепш абдымаць
- 17.06.2026, 12:58
Унікальны эксперымент даследчыкаў з Нідэрландаў.
Група даследчыкаў з Адкрытага ўніверсітэта Нідэрландаў правяла маштабны эксперымент з удзелам сотняў уладальнікаў хатніх жывёл. Навукоўцы вырашылі праверыць папулярны міф пра тое, што каты з'яўляюцца ўніверсальным прыродным заспакаяльным сродкам, які здольны хутка стабілізаваць эмацыйны стан чалавека, паведамляе «Хайтэк».
Падчас тэстаў удзельнікаў наўмысна ўводзілі ў стан моцнага псіхалагічнага стрэсу з дапамогай складаных матэматычных задач і публічных выступленняў з абмежаваннем часу. Пасля гэтага добраахвотнікаў падзялілі на групы: адны адпачывалі ў адзіноце, другія імкнуліся супакоіцца побач са сваімі сабакамі, а трэція — у кампаніі хатніх катоў. Псіхолагі бесперапынна фіксавалі ўзровень суб'ектыўнай трывожнасці ўдзельнікаў і вымяралі маркеры фізіялагічнага стрэсу.
Вынікі эксперыменту здзівілі аўтараў працы. У людзей, якія гладзілі і абдымалі сабак, паказчыкі картізолу і ўзровень панікі імкліва зніжаліся. Сабакі дэманстравалі відавочную эмпатыю, шукалі зрокавы кантакт і актыўна ішлі насустрач гаспадарам, выступаючы магутнай крыніцай псіхалагічнай падтрымкі.
У «кацінай» групе дынаміка аказалася супрацьлеглай. Спробы абняць ката ў момант пікавага эмацыйнага крызісу часта прыводзілі да росту раздражнення і трывогі ў чалавека. Псіхолагі тлумачаць гэты парадокс незалежным характарам каціных.
Каты надзвычай чуйна рэагуюць на змяненне фізіялогіі гаспадара — рэзкі пах поту, мітуслівыя рухі і пачашчанае дыханне. Замест спачування гэта часта выклікае ў катоў недавер, з-за чаго яны пачынаюць вырывацца, сыходзіць або ігнараваць чалавека. Спрабуючы гвалтам утрымаць гадаванца дзеля супакаення, гаспадар сутыкаецца з адпрэчваннем, што б'е па яго ўразлівай псіхіцы і ўзмацняе пачуццё адзіноты.
Навукоўцы падкрэсліваюць, што каты застаюцца выдатнымі кампаньёнамі для доўгатэрміновага пасіўнага паслаблення ў спакойнай хатняй абстаноўцы. Аднак у моманты раптоўных жыццёвых крызісаў, панічных атак або цяжкага выгарання каціная падтрымка не працуе, і чалавеку значна бяспечней шукаць суцяшэння ў сабак або звяртацца да класічных дыхальных практык.