Беспілотнікі СБУ прабілі дзірку ў расійскім бюджэце

• Аляксей Курпас
• 2.06.2026, 8:24

Атакі Кіева выйшлі на новы ўзровень.

Сёння роўна год легендарнай аперацыі «Павуціна». Гэта аперацыя не мела аналагаў у свеце. Менавіта пасля яе расіяне зразумелі: СБУ дацягнецца да іх дзе заўгодна. У РФ больш не засталося мясцін, якія можна лічыць недасяжнымі для ўкраінскай спецслужбы. За адзін дзень Расія страціла авіяцыйнай тэхнікі прыкладна на $7 млрд. Аднак за мінулы год страты аказаліся яшчэ больш істотнымі. Што змянілася?

Эксперты, якія вывучаюць сітуацыю ў Расіі, адзначаюць паступовае змяненне грамадскіх настрояў. Галоўная адметнасць у тым, што вайна для многіх расіян перастала быць нечым далёкім, што адбываецца «дзесьці ва Украіне». Цяпер наступствы вайны ўсё часцей адчуваюцца непасрэдна на тэрыторыі самой Расіі — побач з дамамі, каля аб’ектаў інфраструктуры і прамысловых прадпрыемстваў.

За апошні час атакі беспілотнікаў СБУ выйшлі на якасна новы ўзровень. Украінская спецслужба пераносіць эканамічнае вымярэнне вайны на тэрыторыю краіны-агрэсара. Удары па нафтаперапрацоўчых заводах, нафтаперакачвальных станцыях, паліўных тэрміналах і газавай інфраструктуры ператварыліся ў сістэмную кампанію з доўгатэрміновымі наступствамі для расійскай эканомікі.

Параза расійскай інфраструктуры фактычна стала бесперапынным працэсам. Толькі за апошнія дні пад удары трапілі стратэгічны НПЗ «Яраслаўль-3», газавы тэрмінал у порце Цемрук, аб’ект радыёэлектроннай разведкі ў Краснадарскім краі і буйная нафтабаза ў Армавіры. І гэта толькі эпізоды за двое сутак.

Украінская спецслужба паслядоўна знаходзіць уразлівыя месцы ў лагістыцы расійскага паліўна-энергетычнага комплексу. Пры гэтым значэнне маюць не толькі фізічныя пашкоджанні асобных аб’ектаў, але і назапашвальны эканамічны эфект. Расійскі бюджэт па-ранейшаму крытычна залежыць ад нафтагазавага сектара. Даходы ад экспарту энерганосьбітаў забяспечваюць значную частку сродкаў, якія Крэмль накіроўвае на фінансаванне вайны, вытворчасць узбраенняў, выплаты вайскоўцам і падтрымку абаронна-прамысловага комплексу.

Кожны ўдар па элементах гэтай сістэмы азначае не толькі выдаткі на аднаўленне пашкоджанай інфраструктуры, але і страту даходаў праз скарачэнне аб’ёмаў транспартавання, перапрацоўкі і экспарту рэсурсаў.

Асаблівасць цяперашняй кампаніі беспілотнікаў у тым, што яе эканамічны эфект значна перавышае кошт саміх сродкаў паражэння. Для Украіны вытворчасць і прымяненне беспілотнікаў абыходзіцца ў разы танней, чым для Расіі ліквідацыя наступстваў атак. Крэмль вымушаны накіроўваць значныя сродкі на рамонт аб’ектаў, узмацненне сістэм абароны, дадатковае разгортанне ППА і ахову крытычнай інфраструктуры на велізарнай тэрыторыі краіны.

Акрамя таго, Расія ўсё часцей вымушана перакідваць сродкі супрацьпаветранай абароны з прыфрантавых раёнаў для абароны нафтабаз, НПЗ, тэрміналаў і транспартных вузлоў у глыбокім тыле. Такім чынам СБУ стварае для праціўніка дадатковую дылему: прыкрываць войскі на фронце ці абараняць аб’екты, ад якіх наўпрост залежыць напаўненне бюджэту. Праблему дэфіцыту сістэм ППА ўжо публічна прызнавалі і расійскія ўлады.

Яшчэ адзін важны фактар — рост рызык для энергетычнага сектара РФ. Рэгулярныя атакі на стратэгічныя аб’екты павялічваюць выдаткі на страхаванне, абслугоўванне і забеспячэнне бяспекі перавозак. Гэта зніжае эфектыўнасць экспартнай мадэлі, на якой у значнай ступені трымаецца расійская эканоміка ваеннага часу.

Менавіта таму аперацыі СБУ з выкарыстаннем беспілотнікаў маюць не толькі ваеннае, але і стратэгічнае значэнне. Яны ўзмацняюць нагрузку на расійскі бюджэт, ствараюць дадатковыя непрадугледжаныя выдаткі і скарачаюць рэсурсную базу для працягнення вайны. У самой Расіі ўжо адкрыта гавораць пра сур’ёзны дэфіцыт бюджэту. Калі цяперашняя інтэнсіўнасць удараў захаваецца, фінансавы ціск на Крэмль будзе толькі нарастаць, а кампенсаваць страты за кошт нафтагазавых даходаў і рэзерваў стане ўсё складаней.

Аляксей Курпас, censor.net