Як змагаліся са спёкай да з’яўлення кандыцыянераў?
- 28.06.2026, 9:30
Лайфхакі нашых продкаў.
Задоўга да з’яўлення сучасных кандыцыянераў людзі прыдумалі нямала эфектыўных спосабаў палегчыць сабе жыццё ў летнюю спёку.
Спёка ўсё часцей становіцца адной з галоўных кліматычных праблем у свеце, а кандыцыянеры — неад’емнай часткай сучаснага жыцця. Але кандыцыянер — гэта вынаходніцтва сучаснай тэхналагічнай цывілізацыі, і да яго з’яўлення людзі тысячагоддзямі змагаліся са спёкай з дапамогай нашмат больш простых метадаў.
Як піша выданне Business Insider, больш простыя механічныя сістэмы астуджэння паветра існавалі яшчэ на пачатку ХХ стагоддзя, аднак былі дарагімі і маладаступнымі. А да гэтага людзі спадзяваліся на лёд, халодныя напоі, ручныя віялы і іншыя правераныя сродкі.
Астуджэнне лёдам. Да распаўсюджання бытавых халадзільнікаў у 1930-я гады ў некаторых заходніх краінах існавала цэлая індустрыя продажу лёду для бытавога выкарыстання. Людзі не толькі захоўвалі ў ім прадукты, але і астуджалі сябе. Выданне распавядае, што ў спякотныя дні людзі сядзелі на вялікіх ледзяных блоках, абмахваліся астуджаным паветрам, што сыходзіла ад іх, і нават лізалі лёд, каб хоць трохі палегчыць спёку.
Асвяжальныя напоі. Ліманад і марожанае з’явіліся на некалькі дзесяцігоддзяў раней за кандыцыянеры, але хутка сталі неад’емнай часткай спякотнага лета.
Ручныя віялы. Хаця электрычны вентылятар вынайшлі яшчэ ў 1882 годзе, першыя мадэлі былі дарагімі і небяспечнымі, таму дазволіць іх сабе маглі пераважна заможныя людзі. Затое ручныя віялы стагоддзямі ратавалі ўсіх ахвотных ад спёкі. Перавага гэтай прылады ў тым, што яе лёгка вырабіць нават сваімі рукамі, таму яна была даступная кожнаму.
Прыгатаванне ежы ў прахалодныя гадзіны. Пры адсутнасці кандыцыянера нават звычайнае прыгатаванне вячэры можа значна павысіць тэмпературу ў доме. Тым больш, калі гаворка ідзе пра дровяную печ. Таму ў сельскай мясцовасці летам ежу гатавалі на асобнай летняй кухні, а ў гарадах сям’і пераносілі прыгатаванне ежы на ранішнія і вячэрнія гадзіны, калі спёкі не было.