Што будзе з Масквой без бензіну
- Дзяніс Чарнышэў
- 29.06.2026, 15:19
Сваркі і бойкі на АЗС становяцца звычайнай справай.
У 1968 годзе ў Нью-Ёрку прыбіральшчыкі смецця некалькі месяцаў вялі перамовы з мэрам Джонам Ліндсі аб павелічэнні заробку. Мэр адмовіўся пайсці ім насустрач, а ў прэсе патрабаванні прыбіральшчыкаў называлі надта прагнымі і зусім запрадзельнымі. У адказ ні адзін з 7000 прыбіральшчыкаў смецця не выйшаў на працу. Ужо праз два дні горад быў завалены смеццем — і штодня па 10 000 тон свежага смецця вывалівалася на ходнікі. Армія пацукоў выйшла на паверхню.
Упершыню з 1931 года, калі ў мегаполісе бушавала эпідэмія паліяміэліту, урад абвясціў у Нью-Ёрку надзвычайнае становішча. На дзявяты дзень, калі на вуліцах горада назапасілася 100 000 тон смецця, мэрыя здалася.
Страйк трываў усяго дзевяць дзён. І гаворка ішла толькі пра прыбіральшчыкаў смецця.
Цяпер давайце ўявім сабе, як пачне развівацца сітуацыя ў буйным мегаполісе, такім па памеры, як Масква, калі там пачынаюцца перабоі з палівам — і з бензінам, і з саляркай.
Уся справа ў тым, што сучасны горад амаль нічога не вырабляе сам — ён існуе дзякуючы сталаму плынню тысяч грузавікоў кожны дзень. Мала даставіць тавары па чыгунцы, іх яшчэ трэба хутка развесці па ўсім горадзе, а зрабіць гэта можна толькі на аўтамабілях. Запасы амаль усяго разлічаныя не на тыдні, а на дні, а часам і на гадзіны.
Спачатку людзі амаль нічога не заўважаюць. На АЗС утвараюцца чэргі. Таксісты, кур’еры, транспартныя кампаніі пачынаюць скупляць рэшткі паліва. Узнікае першая паніка і пачынае фарміравацца чорны рынак. Паліўным кампаніям значна выгадней прадаваць паліва ў абыход і утрыдарага. Сваркі і бойкі на АЗС становяцца звычайнай справай.
Потым аўтобусныя паркі пачынаюць эканоміць дызель. Некаторыя рэйсы адмяняюцца. На будоўлях спыняюць працу цяжкай тэхнікі — яна жрэ паліва ў велізарных колькасцях. Потым будоўлі наогул спыняюцца: няма бетону, арматуры, цэменту, самасвалаў.
Камунальныя службы атрымліваюць распараджэнне скараціць усе неабавязковыя паездкі. Машыны хуткай дапамогі выязджаюць толькі на найбольш важныя выклікі.
Праз тыдзень насельніцтва пачынае адчуваць перабоі па асартыменце тавараў у крамах. У звычайным супермаркеце запасаў вельмі мала: малака прыкладна на 1–2 дні, хлеба — менш за суткі, гародніны — на 2–3 дні, мяса — на некалькі дзён.
Першымі знікаюць свежы хлеб, малако, яйкі, мяса, гародніна і садавіна. Пакуль яшчэ ёсць крупы і кансервы. Але людзі пачынаюць скупляць іх у вялікіх колькасцях. Адначасова адбываюцца два працэсы — пастаўкі скарачаюцца, а попыт павялічваецца. У выніку паліцы хутка пустэюць. З’яўляюцца нормы продажу — у адныя рукі не больш як па адной упакоўцы макаронаў, рысу, мукі і г. д. Масава зачыняюцца рэстараны — няма дастаўкі прадуктаў.
Кур’ерскія службы знікаюць. Перастаюць працаваць дастаўка прадуктаў, маркетплейсы і экспрэс-пошта. Пачынаюцца праблемы ў бальніцах, куды трэба пастаянна дастаўляць лекі, расходныя матэрыялы, кроў, харчаванне. Калі крызіс зацягваецца, даводзіцца выпісваць пацыентаў. У аптэках заканчваюцца найбольш запатрабаваныя лекі, перадусім інсулін, антыбіётыкі, абязбольвальныя і сардэчныя прэпараты.
Затым пачынаюцца страшэнныя праблемы са смеццем. Кожны мільён жыхароў утварае прыкладна 600–1000 тон смецця штодня. Масква ўтварае каласальную колькасць смецця кожны дзень. Праз тры дні ўсе кантэйнеры перапоўненыя, праз тыдзень смецце ляжыць паўсюль, праз два тыдні пачынаецца санітарная катастрофа. Памножце ўсё на спёку.
P.S.
А калі Украіна пачне біць па газавай інфраструктуры, то ў Маскве пачнуцца перабоі з электрычнасцю. Нагадваю, што маскоўская каналізацыя працуе дзякуючы насосным станцыям. Проста паспрабуйце на хвіліну ўявіць, што будзе са сталіцай, калі ў ёй перастане працаваць каналізацыя — нечысціны пачнуць перапоўніваць калектары і выходзіць вонкі.
Дзяніс Чарнышэў, «Фэйсбук»