Расіі пагражае страта ўраджаю збожжа з-за недахопу дызельнага паліва
- 9.07.2026, 20:27
Сітуацыя крытычная.
Уборачная кампанія 2026 года ператвараецца ў кашмар для расійскіх фермераў, якія сутыкаюцца з дэфіцытам дызельнага паліва, абмежаваннямі на яго продаж і ростам цэн.
Асабліва востра дэфіцыт саляркі для камбайнаў і іншай тэхнікі адчуваецца ў ключавых, паўднёвых рэгіёнах — Растоўскай вобласці, Краснадарскім і Стаўрапольскім краях, якія забяспечваюць пятую частку ўсяго ўраджаю збожжа, паведамляе Forbes са спасылкай на ўдзельнікаў рынку.
На Кубані салярку можна знайсці на федэральнай трасе М4, а людзі вымушаныя начаваць на АЗС у чаканні бензавозаў, расказаў выданню фермер, які працуе ў рэгіёне. Пры гэтым на запраўках усталяваныя ліміты — 100 або 200 літраў у адныя рукі, у той час як адзін камбайн за змену расходуе да 300 літраў паліва. «Шмат хто не рызыкуе выязджаць на ўборку без упэўненасці ў падвозе паліва ў поле», — распавядае суразмоўца Forbes.
У Крыме, які стаў эпіцэнтрам паліўнага крызісу, тэхніка «проста стаіць без руху», паведаміў прадстаўнік арганізацыі, якая працуе на паўвостраве. У Растоўскай вобласці, якая штогод збірае каля 10 млн тон збожжа, фермеры ўжо кажуць пра магчымую страту да 15% ураджаю, распавядае дырэктар практыкі кіраўніцкага кансалтынгу групы «Дзелавы профіль» Уладзімір Поклад.
З-за удараў па нафтазаводах — за апошнія два месяцы іх атрымалі ўсе з топ-10 найбуйнейшых НПЗ — вытворчасць дызпаліва ў Расіі абвалілася амаль на 40%, а загрузка нафтаперапрацоўкі адкацілася да мінімальных узроўняў з пачатку 2000-х. У Свярдлоўскай вобласці сітуацыя крытычная, сказаў Forbes супрацоўнік рэгіянальнага сельгаспрадпрыемства. «Запасы паліва ёсць на месяц, што потым — ніхто не ведае. Пакуль чыноўнікі толькі складаюць бясконцую колькасць табліц з графікамі патрэб і магчымасцей па паліве, і ўсё, — сетуе ён. — Усе разумеюць, што калі не прыбраць ураджай, будзе кашмар. Але ніхто не разумее, як дакладна дапамагчы».
У Якуцыі дзейнічаюць абмежаванні — да 200 л дызпаліва ў адныя рукі. Але велізарныя тэрыторыі рэспублікі не дазваляюць вытворцам «ганяць» трактары і іншую тэхніку за 200–300 км па паліва ў аб'ёме, якога ледзь хопіць на дзень работ, скардзіцца выканаўчы дырэктар Асацыяцыі «Народны фермер Саха» Мая Гуляева.
Для малых і сярэдніх гаспадарак, якія не маюць уласных запасаў паліва, сітуацыя яшчэ горшая. «Запасы дызеля пакрываюць толькі 14 дзён палявых работ, прымушаючы набываць паліва на спотавым рынку па завышаных цэнах», — кажа Поклад.
Праблема з палівам пагаршаецца тым, што пры ўборцы ўраджаю трэба ўкласціся літаральна ў тыдзень — 10 дзён з таго моманту, як збожжа саспела, падкрэслівае дырэктар аналітычнага цэнтра «Совэкон» Андрэй Сізоў: калі не паспець, яно пачне асыпацца, а калі пайдуць дажджы, уборчыя камбайны проста не змогуць выйсці ў поле.
Уборачная кампанія-2026 ужо істотна адстае ад леташняй: на 1 ліпеня абмалочана 1,3–1,5 млн га, што ў тры разы менш за паказчыкі аналагічнага перыяду мінулага года — 4,2–4,6 млн га. Але гэта адбылося найперш з-за фактару надвор'я, і гэты момант можа быць нівеляваны да канца ўборкі, лічыць Сізоў.
Па выніках года «Совэкон» прагназуе ўраджай пшаніцы на ўзроўні 88,9 млн тон — на 2,5% ніжэй за леташні.