Кітайскія галодныя гульні

• 11.08.2026, 15:29

Пекін ператварыў прадукты харчавання ў зброю геапалітыкі.

Кітай ператварае залежнасць ад замежных прадуктаў харчавання ў інструмент ціску на іншыя краіны. Пекін ужо неаднаразова абмяжоўваў імпарт сельгаспрадукцыі, дамагаючыся палітычных саступак ад гандлёвых партнёраў, піша часопіс Foreign Affairs (пераклад — сайт Charter97.org).

У 2025 годзе Кітай на некалькі месяцаў спыніў закупкі амерыканскай соі пасля ўвядзення Дональдам Трампам новых тарыфаў. У 2026-м аналагічныя меры закранулі канадскую сельгаспрадукцыю. Раней Пекін абмяжоўваў пастаўкі японскіх марскіх прадуктаў і сакэ пасля заяў Токіа аб магчымым умяшанні ў канфлікт вакол Тайваня.

Пры гэтым сама харчовая сістэма Кітая застаецца ўразлівай. Краіна імпартуе велізарныя аб’ёмы сельгаспрадукцыі: каля 85% соі, больш за 67% алейных культур і арэхаў і прыкладна чвэрць ялавічыны паступаюць з-за мяжы. У 2023 годзе агульны аб’ём імпарту прадуктаў харчавання дасягнуў $215 млрд.

«Харчовая бяспека — адзін з фундаментальных інтарэсаў краіны», — неаднаразова заяўляў лідар КНР Сі Цзіньпін, падкрэсліваючы палітычную значнасць гэтага пытання.

З-за скарачэння працоўнай сілы, дэградацыі глеб, нястачы вады і змянення клімату Пекіну будзе складана хутка нарасціць унутранае вытворчасць. Таму ўлады адначасова ствараюць буйныя стратэгічныя запасы і развіваюць агратэхналогіі.

Асаблівая ўвага надаецца насенню. Кітай інвестуе ў генную інжынерыю, штучны інтэлект і селекцыю. У 2022 годзе краіна вывела на рынак новыя біятэхналагічныя сарты кукурузы, што павысілі ўраджайнасць прыкладна на 10%.

Пекін таксама кантралюе вытворчасць значнай часткі вітамінаў і амінакіслот, неабходных для кармоў. Паводле ацэнак аўтараў, гэта стварае новы важыль ціску: Кітай здольны ўплываць не толькі на імпарт прадуктаў, але і на крытычна важныя складнікі сусветнай сельскай гаспадаркі.

«Насенне — гэта чыпы сельскай гаспадаркі», — так аўтары называюць адзін з ключавых прынцыпаў кітайскай стратэгіі.