Псіхолагі заклікаюць «перапісваць» дзіцячыя ўспаміны
- 18.08.2026, 13:44
Наша рэакцыя на памылкі ў значнай ступені залежыць ад выхавання.
Група навукоўцаў з Польшчы высветліла, што прапрацоўка балючых успамінаў дапамагае змагацца з наступствамі дзіцячых траўм.
дзіцячыя траўмы, псіхалогія, псіхатэрапія, успаміны, тэрапія, дзеці, экспазіцыйная тэрапія, піша «Нож».
Па меркаванні спецыялістаў, наша рэакцыя на памылкі ў значнай ступені залежыць ад выхавання. Скажам, калі бацькі сварылі дзіця за любую правіну, яно можа прывыкнуць да таго, што любая няўдача — гэта страшна. Чаму? Чалавек пачынае асацыяваць усе памылкі з прамым асуджэннем з боку навакольных.
Аўтары свежага навуковага артыкула вырашылі праверыць, ці можа псіхатэрапія з візуалізацыяй знізіць уплыў гэтых узораў мыслення на паўсядзённае жыццё. Яны правялі эксперымент з удзелам 180 маладых людзей ва ўзросце 18–35 гадоў.
Усіх добраахвотнікаў аб’ядноўваў адзін страх — яны баяліся рабіць памылкі. Навукоўцы прапанавалі ім наведаць чатыры псіхатэрапеўтычныя сеансы на працягу двух тыдняў.
Добраахвотнікаў загадзя падзялілі на тры групы. З першымі працавалі, выкарыстоўваючы тэхніку экспазіцыйнай тэрапіі: кліенты падрабязна ўспаміналі трывожныя сітуацыі з дзяцінства і вучыліся кіраваць страхам. Другія прайшлі курс Imagery Rescripting (рэскрыптынг вобразаў, або ImRs) — ім дапамагалі ў думках змяніць успамін, пераасэнсаваць яго. Трэція таксама наведвалі курс ImRs, але з зменамі: яны рабілі дзесяцімінутную паўзу паміж «падарожжам» у мінулае і «перазапісам» падзей.
У ходзе даследавання ўдзельнікі запаўнялі анкеты, праходзілі інтэрв’ю, спецыялісты адсочвалі іх фізіялагічныя паказчыкі. Паўторныя ацэнкі праводзіліся праз тры і шэсць месяцаў пасля эксперыменту.
Згодна з вынікамі даследавання, усе тры падыходы прывялі да адчувальнага і ўстойлівага зніжэння страху перад няўдачамі. Удзельнікі таксама паведамілі пра паляпшэнне настрою і пра зніжэнне нематываванага пачуцця віны. Больш за тое, арганізм людзей стаў спакайней рэагаваць на стрэс.
Відаць, псіхатэрапія сапраўды дазваляе людзям «перапраграмаваць» сябе і стаць больш упэўненымі.