Навукоўцы наблізіліся да разгадкі таямніцы Сонца

• 6.08.2026, 17:25

Ім дапаможа поўнае сонечнае зацьменне на наступным тыдні.

Калі Месяц закрые Сонца падчас поўнага сонечнага зацьмення 12 жніўня 2026 года, астранамы з Еўрапейскага касмічнага агенцтва атрымаюць рэдкую магчымасць убачыць з Зямлі карону нашай зоркі. Таксама навукоўцы будуць даследаваць магнітнае поле і касмічнае надвор'е, якое фармуе сонечная актыўнасць, піша Phys.

Еўрапейскія астранамы будуць назіраць поўнае сонечнае зацьменне, якое працягнецца менш за дзве хвіліны і асабліва добра будзе бачна на поўначы Іспаніі. Навукоўцы хочуць зразумець фізічныя механізмы, якія ляжаць у аснове сонечнай актыўнасці.

Яна праяўляецца ў выглядзе ўспышак на Сонцы, а таксама карональных выкідаў масы — патокаў плазмы, якія часта ўрэзваюцца ў магнітнае поле Зямлі і ствараюць геамагнітную буру. Гэтыя падзеі не толькі ствараюць маляўнічае палярнае ззянне, але і могуць выклікаць збоі ў працы спадарожнікаў і наземных тэхналогій.

На наступным тыдні навукоўцы засяродзяць увагу на сонечнай кароне — гэта самы вонкавы пласт атмасферы нашай зоркі. Калі Месяц цалкам закрывае Сонца, з Зямлі добра бачна сонечная карона, таму можна ўбачыць, што адбываецца ў атмасферы Сонца.

Сонечная карона распасціраецца на 10 мільёнаў кіламетраў і ў мільён разоў менш актыўная, чым паверхня Сонца — фотасфера. Пры гэтым карона мае тэмпературу каля двух мільёнаў градусаў Цэльсія, а паверхня Сонца — толькі 5 500 градусаў Цэльсія. Магчыма, новыя даныя дапамогуць зразумець, чаму так адбываецца.

Калі няма сонечных зацьменняў, астранамы вывучаюць карону Сонца з дапамогай касмічных апаратаў, абсталяваных каронаграфам, які блакуе святло фотасферы. Але поўныя сонечныя зацьменні дазваляюць убачыць з Зямлі храмасферу — пласт атмасферы Сонца паміж каронай і паверхняй зоркі.

Навукоўцы таксама спадзяюцца падчас назірання поўнага сонечнага зацьмення даведацца больш пра сонечны вецер. Гэта пастаянны паток зараджаных часціц, які вылятае з Сонца.

Наша зорка хавае яшчэ шмат таямніц, якія навукоўцы спрабуюць раскрыць. Новае назіранне можа дапамагчы атрымаць больш адказаў на даўно цікавыя пытанні пра непрадказальную прыроду Сонца.