Водная аўтаномія для беларусаў скончыцца?
- 30.11.2017, 21:27
Дзяржава мае намер зрабіць больш жорсткімі правілы карыстання індывідуальнымі свідравінамі.
Аляксей вось ужо дваццаць гадоў жыве ва ўласным доме ў вёсцы Камяніца-Жыровецкая. І прынцыпова не карыстаецца вадаправодам.
Кажа, калі будаваўся і засяляўся, яго папросту не было на тэрыторыі новай забудовы. Тады ён звярнуўся да прыватніка, які прасвідраваў на яго ўчастку свідравіну. Некалькі гадоў таму водная магістраль усё ж прыйшла і на вуліцу Аляксея. Частка жыхароў падключыліся да дабра цывілізацыі, а частка адмовіліся, вырашыўшы па-ранейшаму карыстацца ўласнымі свідравінамі, піша vb.by. Аляксей прыводзіць свае аргументы, чаму ён абраў другі варыянт.
- Свідраванне самой свідравіны абышлося мне ў 200 даляраў ЗША. Плюс яшчэ сто даляраў я заплаціў за гідрапомпу, яе ўстаноўку і мантаж. Якасць вады з свідравіны мяне і маю сям'ю абсалютна задавальняе. Мы здавалі яе на лабараторны аналіз, усё ў норме. Цяпер для таго, каб падлучыцца да цэнтральнага вадаправода, мне неабходна зноў заплаціць некалькі сотняў ужо ў рублях, плюс набыць і ўсталяваць вадамеры і потым кожны месяц плаціць за ваду згодна з іх паказаннямі. З улікам паліву сума напэўна будзе набягаць немаленькая. Да таго ж вада з трубы, як кажуць суседзі, зусім не такая чыстая, як я бяру са свідравіны. Жалеза ў ёй шмат, па іншым элементам таксама ёсць перавышэнні. Так што я пакуль выбіраю свідравіну.
Колькі ўсяго такіх свідравін прасвідравана на прыватных падворках, вам не скажа ніхто. Калі водныя крыніцы на балансе юрыдычных асоб яшчэ неяк падлягаюць уліку, то грамадзяне зусім не абавязаныя іх рэгістраваць. А згодна з артыкулам 17 Кодэкса аб нетрах яны могуць свідраваць іх без праектна-каштарыснай дакументацыі, пры ўмове, што сама свідравіна залягае не глыбей першага ваданоснага гарызонту. На Берасцейшчыне гэта, як правіла, ад 20 да 50 метраў. Такія свідравіны свідруюць прадпрымальнікі, якіх лёгка знайсці па абвестках ці праз інтэрнэт. Заплаціў, падключыў трубу да помпы і пампуй ваду з прыродных нетраў - у такім выпадку вада абыходзіцца, лічы, бясплатна.
Ёсць, праўда, адно але: свідроўшчык павінен выпісаць гаспадару пашпарт свідравіны, з указаннем глыбіні і асноўных яе параметраў. Наяўнасць такіх пашпартоў абавязкова, - сцвярджае намесніца начальніка аддзела кантролю за аховай і выкарыстаннем водных рэсурсаў абласнога камітэта прыродных рэсурсаў і аховы навакольнага асяроддзя Таццяна Мажвіла.
- Як правіла, такія дакументы свідроўшчыкі не падаюць, а людзі іх рэдка патрабуюць. Пра гэта наогул мала хто ведае. Да 2011 года бурэнне свідравін і зусім належала да ліцэнзаваных відаў дзейнасці. Шэсць гадоў таму ліцэнзію скасавалі, але пашпарты ўсё роўна неабходна мець. З гэтага года кантроль за іх наяўнасцю будзе ўзмоцнены. Гэта выклікана тым, што нярэдка свідроўшчыкі робяць сваю працу з парушэннямі тэхналогіі, у выніку могуць нанесці шкоду навакольнаму асяроддзю, - адзначае спецыяліст
Прэтэнзіі да прыватных свідравін можна пачуць і ад камунальнікаў. У Берасцейскім раённым ЖКГ, да прыкладу, не ўважаюць, што водазабеспячэнне з свідравіны - альтэрнатыва вадаправоду, зразумела, там, дзе ён ёсць: маўляў, магутнасці саміх водазабяспячальных прадпрыемстваў далёка не загружаныя. Некаторыя нават выступаюць за вяртанне ліцэнзавання, узмацненне жорсткасці патрабаванняў да свідравікоў і ўладальнікаў індывідуальных свідравін.
Пакуль жа кожны гаспадар, што паважае сябе бярэ ваду з персанальнай свідравіны на ўчастку. А эколагі б'юць трывогу: праз грубае ўмяшанне чалавека ў прыродныя экасістэмы забруджваюцца глыбокія водныя гарызонты. Паводле неафіцыйных ацэнак спецыялістаў ЖКГ, у сельскай мясцовасці цэнтральным водаправодам (там, дзе ён ёсць) карыстаюцца 60-70% жыхароў прыватнага сектара. У астатніх альбо студні, альбо свідравіны. У большасці з іх якасць вады не саступае калодзежнай.
- Мы рэгулярна бяром пробы вады, якую прыносяць на аналіз самі ўладальнікі гэтых свідравін. І я магу сказаць, што крытычнае перавышэнне ў ёй жалеза і іншых элементаў, што радыкальна ўплывае на якасць гэтай вады, выяўляем вельмі рэдка. Бо людзі, якія свідруюць у сябе гэтыя свідравіны, у першую чаргу зацікаўленыя ў тым, каб яна была чыстай і прыдатнай для піцця, каб яе можна было даваць дзецям, гатаваць ежу, купаць у ёй маленькіх дзяцей і т. д.», - адзначае лекарка-гігіеніст абласнога цэнтра гігіены, эпідэміялогіі і грамадскага здароўя Вольга Дольнікава.
На сённяшні дзень гэтая вада дастаецца шматлікім уладальнікам прыватных дамоў бясплатна, не лічачы выдаткаў на свідраванне, куплю помпы і яе эксплуатацыю. Сапраўды гэтак жа не плацяць за ваду і жыхары дамоў, дзе ёсць водаправод. Плата спаганяецца толькі за паслугі водазабеспячэння і водаадвядзення, то бок аплачваецца праца спецыялістаў і механізмаў па дастаўцы вады ў нашы кватэры. Якасць яе бывае рознай, але сама дастаўка ў шматкватэрныя дамы абыходзіцца на парадак даражэй. І, хутчэй за ўсё, паслугі водазабеспячэння будуць толькі даражэць. Так што падлучацца да агульнага вадаправода (пры яго наяўнасці) або выбіраць у якасці альтэрнатывы свідравіны на ўласным участку - гэта пытанне кожны жыхар прыватнага сектара вырашае сам. У шматкватэрных дамах такі выбар, зразумелая справа, не стаіць.
Ну а ці будзе падземная крыніца вады гэткай жа даступнай, як цяпер, і ў агляднай будучыні, адказаць са стоадсоткавай упэўненасцю, мабыць, немагчыма.