Вучоныя разгадалі сігнал з касмасу ўзростам 10 мільярдаў гадоў

• 10.10.2026, 12:36

Гэта сапраўдная скарбніца інфармацыі.

Астранамы выявілі крыніцу магутнага радыёўсплёску, сігнал ад якога ляцеў да Зямлі мільярды гадоў. Ён узнік у невялікай галактыцы ў эпоху, калі Сусвет быў прыкладна ў пяць разоў маладзейшы, чым цяпер, піша The Conversation (пераклад — сайт Charter97.org).

Усплёск FRB 20240304B зафіксаваў радыётэлескоп MeerKAT у Паўднёвай Афрыцы. Такія сігналы доўжацца ўсяго некалькі мілісекунд, і вучоныя спрабуюць разгадать іх прыроду ўжо амаль 20 гадоў.

Вызначыць галактыку-крыніцу ўдалося з дапамогай касмічнага тэлескопа Джэймса Вэба. Высветлілася, што сігнал прыйшоў з галактыкі, якую мы бачым такой, якой яна была 10,6 млрд гадоў таму. Яна значна меншая за Млечны Шлях і актыўна фармуе новыя зоркі.

Даследчыкі лічаць, што падобныя ўсплёскі могуць узнікаць дзякуючы магнетарам — маладым нейтронным зоркам з надзвычай магутнымі магнітнымі палямі. Аднак адзінага тлумачэння паходжання ўсіх хуткіх радыёўсплёскаў пакуль няма.

Галоўная каштоўнасць адкрыцця не толькі ва ўзросце сігналу. Па дарозе да Зямлі радыёхвалі ўзаемадзейнічалі з рэчывам і магнітнымі палямі, пакінуўшы інфармацыю пра асяроддзе, праз якое яны прайшлі.

«Гэта сапраўдная скарбніца інфармацыі пра космас, якую інакш цяжка атрымаць», — падкрэсліваюць аўтары даследавання.

Вывучэнне падобных усплёскаў дапаможа высветліць, як рэчыва размеркавана паміж галактыкамі і як змяняліся магнітныя палі Сусвету на працягу мільярдаў гадоў. Вучоныя спадзяюцца выявіць больш такіх сігналаў і выкарыстоўваць іх для даследавання касмічнай гісторыі.