Ці можа наймальнік павялічыць нагрузку работнікам без даплаты?

• 9.10.2026, 13:11

Растлумачыла экспертка.

«Не так даўно некалькі работнікаў нашай фірмы звольніліся, і частку іх нагрузкі размеркавалі паміж астатнімі работнікамі, але без даплаты. Хіба гэта не парушэнне?» — спытала ў «АіФ» Кацярына К. з Магілёва.

Калі замяшчэнне прадугледжана ў службовай інструкцыі або працоўным дагаворы, то ў такім выпадку згода работніка на выкананне дадатковай работы не патрабуецца і даплата за яе не ажыццяўляецца, расказала саветніца галоўнага ўпраўлення юрыдычнай працы і прававога забеспячэння Федэрацыі прафсаюзаў Беларусі Таццяна Лазарэвіч. Важна разумець, што ў службовую інструкцыю не могуць быць уключаны іншыя службовыя абавязкі, якія не адносяцца да працоўнай функцыі па займанай пасадзе.

А калі гэта не прадугледжана, то ўстанаўленне работніку дадатковай работы разам з яго асноўнымі абавязкамі дапускаецца толькі пры згодзе работніка. Таксама за выкананне дадатковай работы наймальнік павінен ажыццяўляць даплату. Яе памер устанаўліваецца ў адпаведнасці з лакальнымі прававымі актамі, што дзейнічаюць у наймальніка, або па пагадненні бакоў. А для работнікаў бюджэтных арганізацый — урадам або ўпаўнаважаным ім органам.

Паводле заканадаўства аб працы выдзяляюць тры віды выканання дадатковай работы. Першы — выкананне абавязкаў часова адсутнага работніка, напрыклад падчас адпачынку або часовай непрацаздольнасці. Другі — сумяшчэнне, калі разам з асноўнай работай выконваюцца функцыі па іншай вакантнай пасадзе. І трэці — пашырэнне зоны абслугоўвання: дадатковая работа па такой жа вакантнай пасадзе. Тэрмін выканання дадатковай работы і памер даплаты замацоўваюцца ў загадзе (распараджэнні), з якім наймальнік павінен азнаёміць работніка пад подпіс.

Пры гэтым работнік мае права датэрмінова адмовіцца ад выканання дадатковай работы, пісьмова папярэдзіўшы наймальніка. Такое ж права ёсць і ў наймальніка: у любы момант ён можа вызваліць работніка ад дадатковай работы, пісьмова папярэдзіўшы яго пра гэта.