Якая кава самая карысная для здароўя?
- 21.11.2026, 9:59
Дыетолагі назвалі 8 найлепшых варыянтаў.
Кава для многіх людзей стала неад’емнай часткай ранішняга рытуалу. Хтосьці аддае перавагу крэпкаму эспрэса, іншыя выбіраюць амерыкана, капучына або звычайную растваральную каву. Аднак розныя спосабы прыгатавання напою ўплываюць не толькі на яго смак і водар, але і на склад рэчываў, якія трапляюць у арганізм.
Кава змяшчае прыродныя антыаксіданты, у прыватнасці паліфенолы, што дапамагаюць абараняць клеткі ад аксідатыўнага стрэсу. Некаторыя спосабы прыгатавання могуць павялічваць утрыманне злучэнняў, здольных уплываць на ўзровень халестэрыну.
Амерыканскае выданне Health разам са спецыялістамі па харчаванні прааналізавала восем папулярных відаў кавы і вызначыла, якія з іх могуць быць найлепшым выбарам для штодзённага спажывання.
Якая кава самая карысная для здароўя
1. Чорная фільтр-кава
Першае месца ў падборцы заняла звычайная чорная кава, прыгатаваная метадам фільтрацыі. Для гэтага гарачую ваду прапускаюць праз памолатыя кавовыя зярняты, выкарыстоўваючы папяровы фільтр.
Галоўная перавага такога спосабу — памяншэнне колькасці кафестолу і кахвеолу. Гэта прыродныя рэчывы, што змяшчаюцца ў кавовых зярнятах і адносяцца да групы дзітэрпенаў. Пры рэгулярным празмерным спажыванні яны могуць павышаць узровень халестэрыну ў крыві.
Папяровы фільтр затрымлівае значную частку гэтых злучэнняў, адначасова дазваляючы атрымаць напой з характэрным смакам кавы і паліфеноламі.
Гэта асаблівасць пацвярджаецца даследаваннем, апублікаваным у Нацыянальнай медыцынскай бібліятэцы ЗША. У ім навукоўцы ўстанавілі, што нефільтраваная вараная кава павышала ўзровень халестэрыну ў параўнанні з кавай, прапушчанай праз папяровы фільтр.
Таму людзям, якія рэгулярна п’юць каву і сочаць за ўзроўнем халестэрыну, варта звярнуць увагу менавіта на гэты спосаб прыгатавання.
2. Амерыкана
Амерыкана гатуюць на аснове эспрэса, дадаючы ў яго гарачую ваду. Дзякуючы гэтаму напой мае большы аб’ём і больш мяккі смак, але захоўвае асноўныя ўласцівасці кавы.
Па словах дыетолага Джулі Стэфанскі, якую цытуе выданне Health, у аднолькавым аб’ёме эспрэса і амерыкана можа змяшчацца больш паліфенолаў, чым у фільтраванай каве. Аднак звычайна фільтр-каву п’юць большымі порцыямі, таму агульная колькасць атрыманых антыаксідантаў можа быць вышэйшай.
Амерыкана без цукру і салодкіх сіропаў стане добрым выбарам для тых, хто аддае перавагу менш канцэнтраванай каве і хоча пазбягаць лішніх калорый.
3. Эспрэса
Эспрэса — канцэнтраваная кава, якую атрымліваюць шляхам прапускання гарачай вады пад ціскам праз дробна памолатыя кавовыя зярняты. Нягледзячы на невялікую колькасць, адна порцыя змяшчае прыкметную дозу кафеіну і іншых прыродных злучэнняў кавы.
Перавага эспрэса ў тым, што яго звычайна падаюць невялікімі порцыямі. Гэта дазваляе кантраляваць колькасць выпітага напою.
Аднак людзям, адчувальным да кафеіну, варта захоўваць асцярожнасць. Некалькі порцый эспрэса запар могуць выклікаць нервовасць, учашчанае сэрцабіцце і парушэнне сну.
Таксама варта ўлічваць, што эспрэса не праходзіць папяровую фільтрацыю, таму па змесце рэчываў, якія ўплываюць на халестэрын, адрозніваецца ад фільтраванай кавы.
4. Кава з раслінным малаком
Кава з раслінным малаком таксама ўвайшла ў спіс напояў, якія могуць быць часткай збалансаванага харчавання.
Часцей выкарыстоўваюць аўсянае, соевае, міндальнае або рысавое малако. Аднак іх каштоўнасць істотна адрозніваецца.
Напрыклад, соевыя напоі звычайна змяшчаюць больш бялку, чым міндальныя або рысавыя. Некаторыя віды расліннага малака дадаткова ўзбагачаюць кальцыем і вітамінам D.
У той жа час пры пакупцы варта звяртаць увагу на склад прадукту. Растліннае малако з дададзеным цукрам можа прыкметна павялічваць каларыйнасць гатовага напою. Для штодзённага спажывання лепш выбіраць несалодкія варыянты.
5. Колд-брю
Колд-брю — кава, якую гатуюць без выкарыстання гарачай вады. Памолатыя зярняты настойваюць у халоднай вадзе або вадзе пакаёвай тэмпературы на працягу некалькіх гадзін. У выніку атрымліваюць напой з больш мяккім смакам і менш выяўленай гаркатой.
Колд-брю нярэдка рэкамендуюць людзям, якім звычайная кава здаецца занадта кіслай. Тым не менш адчуванне кіслотнасці залежыць ад гатунку зярнятаў, ступені абсмажвання і спосабу прыгатавання. Па змесце асноўных пажыўных рэчываў несалодкі колд-брю ў цэлым падобны да звычайнай кавы.
У той жа час канцэнтраваны колд-брю можа змяшчаць шмат кафеіну, таму важна ўлічваць памер порцыі і ступень разбаўлення.
6. Нітро-кава
Нітро-кава, або nitro cold brew, — разнавіднасць халоднай кавы, насычанай азотам. Дзякуючы гэтаму напой набывае далікатную пеністую тэкстуру, якая нагадвае вяршковую. Пры гэтым для стварэння такога эфекту не абавязкова дадаваць малако або вяршкі. Нітро-кава можа мець натуральны саладкаваты прысмак, хоць цукар да яе не дадаюць.
Аднак гатовыя напоі, што прадаюцца ў банках, часам утрымліваюць падсаладжвальнікі, араматызатары і іншыя дабаўкі. Таму перад купляй варта правяраць этыкетку. Найлепшы варыянт — нітро-кава без дададзенага цукру.
7. Грыбная кава
Грыбная кава — адносна новы напой, які гатуюць з кавовых зярнят і высушаных грыбоў або грыбных экстрактаў.
У залежнасці ад рэцэптуры ў склад могуць уваходзіць розныя віды грыбоў, якія змяшчаюць біалагічна актыўныя рэчывы. Паколькі частку кавы замяняюць грыбнымі кампанентамі, такі напой часам змяшчае менш кафеіну.
Аднак гэта не азначае, што грыбная кава аўтаматычна карысней за звычайную. Яе каштоўнасць залежыць ад канкрэтных інгрэдыентаў, іх колькасці і спосабу апрацоўкі.
Акрамя таго, пераканаўчых клінічных доказаў таго, што грыбная кава мае асаблівыя перавагі для здароўя ў параўнанні са звычайнай, пакуль недастаткова.
8. Растваральная кава
Растваральная кава заняла восьмае месца ў падборцы, аднак гэта не азначае, што яна шкодная.
Яе вырабляюць з звычайнай завараннай кавы, з якой выдаляюць ваду. У выніку атрымліваюць парашок або хуткарастваральныя гранулы. Растваральная кава таксама змяшчае кафеін і антыаксідантныя злучэнні. Іх колькасць залежыць ад сыравіны і тэхналогіі вытворчасці.
Важна адрозніваць звычайную растваральную каву і гатовыя сумесі «3 у 1». Калі першая звычайна складаецца з кавовага экстракту, дык другая можа змяшчаць значную колькасць цукру, раслінных тлушчаў і араматызатараў.
Таму для штодзённага спажывання лепш выбіраць растваральную каву без дадатковых інгрэдыентаў.
Якая кава можа павышаць халестэрын
Асобнай увагі заслугоўваюць спосабы прыгатавання кавы без папяровага фільтра.
Да іх адносяцца кава ў фрэнч-прэсе, кава па-турэцку і некаторыя іншыя разнавіднасці нефільтраванай кавы. Падчас такога прыгатавання ў напой трапляе больш кафестолу і кахвеолу.
Навуковыя даследаванні паказваюць, што гэтыя рэчывы здольныя павышаць канцэнтрацыю халестэрыну, асабліва пры рэгулярным спажыванні вялікіх порцый нефільтраванай кавы.
У той жа час гэта не азначае, што ад любімага спосабу прыгатавання трэба цалкам адмаўляцца. Значэнне маюць колькасць напою, частата ўжывання і індывідуальныя паказчыкі здароўя.
Колькі кавы можна піць штодня
Нават карысны па складзе напой можа прывесці да непажаданых наступстваў, калі спажываць занадта шмат кафеіну.
Паводле рэкамендацый Упраўлення па кантролі за якасцю харчовых прадуктаў і лекаў ЗША (FDA), для большасці здаровых дарослых спажыванне да 400 мг кафеіну ў суткі звычайна не звязана з негатыўнымі наступствамі.
Аднак дакладная колькасць кафеіну ў кубку залежыць ад гатунку кавы, спосабу прыгатавання і аб’ёму порцыі.
Залішняе спажыванне можа выклікаць учашчанае сэрцабіцце; трывожнасць і раздражняльнасць; праблемы з засынаннем; галаўныя болі; дыскамфорт у страўніку.
Падчас цяжарнасці, пры наяўнасці пэўных захворванняў або прыёме асобных лекаў дапушчальная колькасць кафеіну можа быць меншай.
Якую каву лепш выбіраць на кожны дзень
Калі галоўная мэта — атрымаць ад кавы максімум карысці без лішняга цукру і насычаных тлушчаў, адным з самых удалых варыянтаў з’яўляецца чорная кава, прыгатаваная праз папяровы фільтр. Яна змяшчае прыродныя антыаксіданты, а фільтрацыя памяншае колькасць рэчываў, здольных павышаць халестэрын.
Разам з тым амерыкана, эспрэса і звычайная растваральная кава без цукру таксама могуць быць часткай збалансаванага харчавання.
Найважнейшае — звяртаць увагу не толькі на спосаб прыгатавання, але і на склад напою, колькасць дададзенага цукру і агульнае спажыванне кафеіну цягам дня.