Навукоўцы вызначылі новы від гіганцкага дыназаўра
- 15.05.2026, 18:21
Яго знайшлі ў Тайландзе.
Нагатытан, самы буйны дыназаўр, калі-небудзь выяўлены ў Паўднёва-Усходняй Азіі, важыў 27 тон — столькі ж, колькі дзевяць дарослых азіяцкіх сланоў — і дасягаў 27 метраў у даўжыню, то бок быў большы за дыпладока. Як і той дыназаўр, ён належаў да сямейства заўраподаў — даўгашыйных травяедных, паведамляе BBC.
Група даследчыкаў з Вялікабрытаніі і Тайланда ідэнтыфікавала новы від дзякуючы скамянелым косткам, знойдзеным дзесяць гадоў таму побач са стаўком на паўночным усходзе Тайланда.
Поўная назва дыназаўра — Nagatitan chaiyaphumensis. «Нага» — гэта змяя з фальклору Паўднёва-Усходняй Азіі, «тытан» — напамін пра грэчаскую міфалогію, а chaiyaphumensis азначае «з Чайяпхума», правінцыі Тайланда, дзе былі выяўленыя скамянеласці.
Нагатытан жыў ад 100 да 120 мільёнаў гадоў таму — прыкладна на 40 мільёнаў гадоў раней за тыраназаўра — і прыкладна пераўзыходзіў яго па памерах удвая.
Цітывут Сетапанічсакул, тайскі аспірант Універсітэцкага каледжа Лондана, быў вядучым аўтарам даследавання, апублікаванага ў часопісе Scientific Reports.
Ён сказаў, што даследчыкі назвалі Нагатытана «апошнім тытанам» Тайланда, бо скамянеласці былі знойдзены ў самай маладой горнай пародзе краіны, якая ўтрымлівае рэшткі дыназаўраў.
«У больш маладых пародах, што сфармаваліся да канца эпохі дыназаўраў, наўрад ці можна знайсці рэшткі дыназаўраў, бо да таго часу гэты рэгіён ператварыўся ў мелкаводнае мора. Таму гэта можа быць апошні або самы нядаўні буйны заўрапод, якога мы знойдзем у Паўднёва-Усходняй Азіі», — сказаў ён.
Сетапанічсакул прызнаецца, што з дзяцінства абажаў дыназаўраў, а яго даследаванне дазволіла яму здзейсніць дзіцячую мару — даць імя новаму дыназаўру.
Нагатытан стаў 14-м дыназаўрам, знойдзеным у Тайландзе. Палеантолаг Сіта Маніткун з Універсітэта Махасаракам заявіла, што ў краіне вялікая разнастайнасць скамянелых рэшткаў дыназаўраў і, магчыма, Тайланд уваходзіць у тройку азіяцкіх краін паводле колькасці рэшткаў старажытных яшчараў.
Нагатытан жыў на Зямлі ў час, калі ўзровень вуглякіслага газу ў атмасферы павышаўся разам з агульнай тэмпературай на планеце.
Суаўтар даследавання, прафесар Пол Апчэрч з Універсітэцкага каледжа Лондана, сказаў, што сямейства заўраподаў да таго часу стала даволі буйным. Паводле яго слоў, заўраподы змаглі спраўляцца з вышэйшымі тэмпературамі, бо вялікія целы ўтрымліваюць цяпло і іх цяжэй астудзіць.
Ён заявіў інфармацыйнаму агенцтву Reuters, што «верагодна, высокія тэмпературы паўплывалі на раслінную ежу, важную для заўраподаў, найбуйнейшых травяедных жывёл».