Павел Дураў расказаў, як Расія спаліла мільярды
- 16.06.2026, 13:01
Спробы Крамля заблакаваць VPN праваліліся.
Заснавальнік Telegram Павел Дураў раскрытыкаваў спробы абмежаваць выкарыстанне VPN-сэрвісаў і заявіў, што шматгадовыя намаганні ўладаў Расіі і Ірана не прывялі да жаданага выніку. «VPN немагчыма назаўсёды забараніць. Расія і Іран патрацілі мільярды долараў, спрабуючы заблакаваць VPN, — і пацярпелі няўдачу. Большасць расіян і іранцаў па-ранейшаму штомесяц карыстаюцца Telegram праз VPN», — напісаў Дураў. Паводле яго слоў, забароны сацсетак і інтэрнэт-сэрвісаў не дасягаюць пастаўленых мэтаў і толькі падштурхоўваюць карыстальнікаў шукаць абыходныя спосабы доступу. У якасці прыкладу ён прывёў спробу блакіроўкі Telegram у Расіі. «Калі расійскія ўлады спрабавалі заблакаваць Telegram, 95% расійскіх падлеткаў працягнулі ім карыстацца. Яны проста перайшлі на VPN», — адзначыў прадпрымальнік.
Заява Дурава, як адзначае The Moscow Times, прагучала на фоне абмежавання сацсетак для дзяцей у Вялікабрытаніі і ўзмацнення кантролю над інтэрнэт-трафікам у Расіі. На закрытым нарадзе Раскамнагляду з найбуйнейшымі IT-кампаніямі мінулага тыдня абмяркоўвалася ідэя стварэння адзінага дзяржаўнага VPN-сэрвісу для распрацоўшчыкаў. Падставай для сустрэчы сталі скаргі бізнесу на збоі ў працы замежных сэрвісаў для праграмавання GitHub і PyPI, якія ўзнікаюць з-за блакіровак.
Пасля нарады з крытыкай блакіровак выступіла старшыня праўлення асацыяцыі «Айчынны софт» Наталля Касперская. Яна заявіла, што не разумее мэтазгоднасці выдаткоўвання часу і дзяржаўных сродкаў на меры, якія не дасягаюць пастаўленых мэтаў. Паводле яе слоў, на пытанне пра тое, хто з прысутных карыстаецца Telegram, рукі паднялі ўсе ўдзельнікі нарады. У адказ прадстаўнік Раскамнагляду заўважыў: «Дык пра што ж вы перажываеце, калі ў вас усё працуе?». Касперская таксама паставіла пад сумнеў магчымасць поўнасцю заблакаваць Telegram і VPN-сэрвісы. На яе думку, пашырэнне сістэмы фільтрацыі трафіку прыводзіць да пагаршэння працы сеткавай інфраструктуры, а доступ да забароненых рэсурсаў захоўваецца ў значнай часткі карыстальнікаў.
На развіццё сістэм кантролю інтэрнэт-трафіку працягваюць выдзяляць значныя сродкі. Да 2030 года магутнасць комплексаў тэхнічных сродкаў процідзеяння пагрозам (ТСПУ) плануюць павялічыць у 2,5 раза. На мадэрнізацыю інфраструктуры прадугледжана амаль 84 млрд рублёў. Улады разлічваюць, што да канца 2026 года праз сістэму будзе праходзіць практычна ўвесь інтэрнэт-трафік расійскіх карыстальнікаў.
У сакавіку міністр лічбавага развіцця Максут Шадаеў заявіў, што адной з задач ведамства з’яўляецца скарачэнне выкарыстання VPN-сэрвісаў. Пры гэтым, паводле дадзеных Digital Budget, у сакавіку 2026 года расіяне спампавалі VPN-прыкладанні 9,2 млн разоў — у 14 разоў больш, чым годам раней. За перыяд з сакавіка 2025-га па сакавік 2026 года было зафіксавана 35,7 млн спампоўванняў.