Стала вядома, як мазг выбірае найпрывабнейшага рамантычнага партнёра

• 30.06.2026, 10:40

Адна яскравая рыса здольная ўсё пераважыць.

Выбар рамантычнага партнёра падпарадкоўваецца тым жа вылічальным прынцыпам, якімі мазг кіруецца пры любым іншым рашэнні. Больш за тое, адна выключна прывабная рыса здольная непрапарцыянальна пераважыць некалькі умерана прывабных. Такую выснову зрабіла група даследчыкаў пад кіраўніцтвам Дэйла Коэна з Універсітэта Паўночнай Караліны ў Уілмінгтане. Праца апублікаваная ў часопісе Cognitive Science.

Навукоўцы правяралі «Тэорыю псіхалагічнай каштоўнасці» — уяўленне пра тое, што ацэнка патэнцыйнага партнёра выкарыстоўвае той жа механізм, які мазг задзейнічае пры незлічоных іншых рашэннях: выбары тавараў, ацэнцы рызыкаў, фінансавых суджэннях.

Былі праведзены два эксперыменты. У першым удзельнікі ацэньвалі гіпатэтычных партнёраў, апісаных адной характарыстыкай, — гэта дазволіла адкалібраваць «каштоўнасную шкалу» кожнай рысы. У другім удзельнікі параўноўвалі партнёраў адразу з некалькімі характарыстыкамі. Пры гэтым фіксаваўся не толькі выбар, але і час рэакцыі — індыкатар кагнітыўнага намагання.

Мадэль прадказала паводзіны ўдзельнікаў з дакладнасцю, што тлумачыла больш за 85% зменлівасці як у выбарах, так і ў часе рэакцыі. Гэта сведчыць, што рамантычныя рашэнні апрацоўваюцца тым самым універсальным механізмам каштоўнаснай ацэнкі.

Высветлілася, што людзі не складаюць прывабныя і непрывабныя рысы «ў слупок». Замест гэтага яны выкарыстоўваюць алгарытм «зрушанага сярэдняга»: самая прывабная рыса атрымлівае непрапарцыйна вялікую вагу. Такім чынам, адзін бесспрэчны плюс можа «засланіць» некалькі сярэдніх вартасцяў.

Аўтары адзначаюць, што ў рэальных умовах рамантычны выбар складаней: хімія, кантэкст і эмоцыі не ўкладаюцца ў лабараторны профіль. Тым не менш разуменне базавага вылічальнага механізму дапамагае патлумачыць, чаму першае ўражанне аказваецца такім устойлівым.