Планам Сі не суджана спраўдзіцца
- 11.07.2026, 8:57
Узмацненне ролі дзяржавы мае і адваротны бок.
Кітай павялічвае фінансаванне высокатэхналагічных галін, разлічваючы вывесці краіну ў сусветныя лідары ў сферы штучнага інтэлекту, робататэхнікі, мікраэлектронікі і іншых перадавых напрамкаў. Аднак, як адзначаюць аналітыкі, нават ажыўленне фондавога рынку можа аказацца недастатковым для рэалізацыі маштабных планаў Пекіна, піша The Economist (пераклад — сайт Charter97.org).
Адзін з сімвалаў новай тэхналагічнай палітыкі — кампанія Unitree, якая выпускае робатаў. За дзесяць гадоў яе ацэнка вырасла з 10 млн да 42 млрд юаняў, а нядаўняе адабрэнне IPO стала паказальным сігналам падтрымкі з боку ўладаў. Прэм’ер Дзяржсавета КНР Лі Цян публічна адзначыў поспех кампаніі — рэдкі выпадак для кітайскага кіраўніцтва.
Паводле ацэнак экспертаў, толькі будаўніцтва інфраструктуры для штучнага інтэлекту запатрабуе каля 2 трлн юаняў у бліжэйшыя пяць гадоў. Супастаўныя сумы спатрэбяцца для развіцця робататэхнікі і высокатэхналагічнай вытворчасці.
Улады ўжо змякчылі ранейшыя абмежаванні для тэхналагічнага бізнесу і венчурных інвестыцый. За першыя пяць месяцаў 2026 года ў краіне зарэгістравалі больш як 9,5 тыс. новых інвестыцыйных фондаў — амаль у паўтара раза больш, чым годам раней. Істотную ролю адыгрываюць дзяржаўныя фонды і буйныя карпарацыі, што накіроўваюць капітал у перспектыўныя распрацоўкі.
Ажывіўся і рынак першасных размяшчэнняў. Кітайскія кампаніі прыцягнулі каля 32 млрд долараў праз IPO — у некалькі разоў больш, чым за аналагічны перыяд мінулага года. На біржу рыхтуюцца выйсці вытворца мікрасхем CXMT і яшчэ шэраг буйных тэхналагічных кампаній.
Аднак эксперты папярэджваюць, што ўзмацненне ролі дзяржавы мае і адваротны бок. Фінансаванне атрымліваюць перадусім праекты, што адпавядаюць прамысловай стратэгіі старшыні КНР Сі Цзіньпіна, тады як прыватныя інвестары вымушаныя ўлічваць палітычныя прыярытэты не менш, чым камерцыйныя перспектывы.
У выніку капітал усё часцей накіроўваецца ў «правільныя» галіны, а рашэнні аб фінансаванні і выхадзе кампаній на біржу аказваюцца цесна звязаныя з дзяржаўнымі задачамі. Аналітыкі лічаць, што такая мадэль здольная паскорыць развіццё асобных тэхналогій, але адначасова зніжае эфектыўнасць размеркавання інвестыцый і можа ўскладніць дасягненне доўгатэрміновых мэт Пекіна ў сусветнай тэхналагічнай гонцы.