Амаль сэнсацыя

• Уладзімір Фесенка
• 13.07.2026, 14:09

Чаму Зяленскі змяняе ўрад.

Галоўнай, амаль сэнсацыйнай навіной, якая з’явілася ў нядзелю, 12 ліпеня, стала рашэнне прэзідэнта Уладзіміра Зяленскага аб змене кіраўніка ўрада. Адбылася сустрэча з пакуль яшчэ дзеючай прэм’ер-міністаркай Юліяй Свірідэнкай, і стала відавочна, што яна сыходзіць у адстаўку і, хутчэй за ўсё, адправіцца паслом у ЗША.

Чаму я кажу — амаль сэнсацыя? Бо, падобна, кадравыя перастановы (і не толькі ва ўрадзе) планаваліся, але на пазнейшы час. І заява пра змену прэм’ер-міністра стала нечаканасцю. Быў пэўны трыгер — пра які мы пакуль дакладна не ведаем, — што паскорыў гэтыя кадравыя падзеі. 11 ліпеня прэзідэнт Зяленскі анансаваў змены на дыпламатычным накірунку, а на наступны дзень заявіў, што «Украіна змяняе сваю палітычную стратэгію», пасля чаго фактычна абвясціў пра змену прэм’ер-міністра і абнаўленне Кабінета міністраў.

Што да «змены палітычнай стратэгіі», дык я не чакаю якіх-небудзь кардынальных змен у змесце знешняй і ўнутранай палітыкі. Хутчэй ідзе пра тактычныя прыярытэты і адпаведную рэструктурызацыю ўрада, а таксама пра пераразмеркаванне функцый ключавых урадавых дзеячоў.

Увогуле, не варта здзіўляцца. Зяленскі працягвае кадравае абнаўленне, што пачалося пасля звальнення Ярмака. Гэта і пэўнае абнаўленне ўлады, але галоўнае — абнаўленне іміджу прэзідэнта Зяленскага і яго каманды.

З самага пачатку розныя крыніцы называлі чатыры прозвішчы кандыдатаў на пасаду новага прэм’ер-міністра: Сяргей Карэцкі (кіраўнік НАК «Нафтогаз Украіны»), Дзяніс Шмыгаль (першы віцэ-прэм’ер, міністр энергетыкі, былы кіраўнік урада), Міхаіл Фёдараў (міністр абароны) і Ігар Церахаў (мэр Харкава). Цяпер большасць крыніц указваюць на тое, што галоўны прэтэндэнт — Сяргей Карэцкі. Аднак звярніце ўвагу: Зяленскі сустрэўся з усімі чатырма кандыдатамі. Гэта ў яго стылі — ён захоўвае інтрыгу. Адбылася таксама сустрэча з міністрам унутраных спраў Ігарам Кліменкам, але яна, хутчэй за ўсё, не звязаная з пытаннем пра прэм’ерства.

Большасць крыніц характарызуе Карэцкага як выдатнага менеджара, але пры гэтым як палітычна нейтральную фігуру, якая не мае яўных амбіцый адыгрываць самастойную палітычную ролю. У яго даволі нядрэнныя шансы прайсці зацвярджэнне ў Вярхоўнай Радзе. Менавіта ў гэтым спалучэнні і палягае яго перавага.

Шмыгаль — і вельмі вопытны, і палітычна нейтральны, і без амбіцый. Але ён не дае эфекту абнаўлення.

Міхаіл Фёдараў стварае эфект абнаўлення, аднак у атачэнні Зяленскага яго падазраюць у імкненні да самастойнай ролі на пасадзе прэм’ер-міністра. А гэта ўжо сур’ёзны мінус у вачах прэзідэнта Украіны. Да таго ж парламенцкія крыніцы паведамляюць пра пэўную напружанасць у адносінах паміж Фёдаравым і некаторымі ўплывовымі дэпутатамі фракцыі «Слуга народа».

Ігар Церахаў заслужыў павагу прэзідэнта Украіны сваімі эфектыўнымі дзеяннямі ў Харкаве. Падобна, прэзідэнт Зяленскі хацеў бы распаўсюдзіць гэты досвед на ўсю Украіну. Аднак у Церахова няма досведу працы ва ўрадзе на агульнанацыянальным узроўні. Больш верагодны сцэнар — прызначэнне Церахова на пасаду віцэ-прэм’ера па пытаннях развіцця інфраструктуры.

Які выбар зробіць прэзідэнт Зяленскі, мы даведаемся ўжо ў найбліжэйшыя дні.

Уладзімір Фесенка, «Фэйсбук»