За грошы не купіш
- 20.08.2026, 13:25
Апошнія гады Беларусь упэўнена рухаецца ў бок дэмаграфічнай катастрофы.
Беларускія ўлады хочуць вырашыць праблему грашыма. У Беларусі зменіцца сістэма выплат дапамог на дзяцей. Памер дапамог будзе прывязаны да ўзроўню заробку. Аднак, як паказвае параўнанне статыстыкі нараджальнасці па рэгіёнах Беларусі, дэмаграфічны дабрабыт за грошы не купіш, піша сайт «Беларусы і рынак».
Адзін з лідэраў беларускай дэмаграфіі шмат гадоў застаецца Столінскі раён. У 2025 годзе ўзровень нараджальнасці тут складаў 9,5 на 1000 насельніцтва. У сярэднім па Беларусі ён быў толькі 7,5 праміле.
На іншым, можна сказаць, полюсе знаходзіцца горад Мінск. Калі браць абсалютныя лічбы, то сталіца, вядома, перамагае. У 2025 годзе ў Мінску нарадзілася 9,5 тысячы дзяцей, тады як у Столінскім раёне — усяго 637.
Аднак па адносных паказчыках сталіца прайграе больш чым у два разы. У 2024 годзе каэфіцыент нараджальнасці ў Мінску быў 5,1 праміле. У 2025-м ён знізіўся да 4,8.
Пры гэтым па даходах разрыў таксама больш чым двухкратны. Толькі ў гэтым выпадку ўжо на карысць Мінска. Сярэдні заробак у Мінску складае больш за чатыры тысячы рублёў. У Столінскім раёне сярэдні заробак быў 2236 рублёў. І гэта амаль у паўтара раза ніжэй за сярэдні заробак па краіне.
Праўда, беднасць, вядома, не спрыяе павышэнню нараджальнасці. Аўтсайдэрамі па нараджальнасці ў Беларусі з'яўляюцца Расонскі, Свіслацкі і Шаркаўшчынскі раёны. Узровень нараджальнасці тут вагаецца ад 4,2 да 5,0 праміле.
Пры гэтым Расонскі раён утрымлівае і сумнае лідарства па хуткасці дэпапуляцыі. У 2010 годзе ў ім жыло 11,5 тысячы чалавек. Цяпер засталося ўжо менш за восем тысяч. Толькі ў 2024 годзе насельніцтва раёна скарацілася на 3 працэнты, а ўзровень смяротнасці тут у некалькі разоў перавышае ўзровень нараджальнасці.
Пры гэтым сярэдні заробак тут усяго на 9 рублёў ніжэйшы, чым у Столінскім раёне. У ліпені ён склаў 2225 рублёў. Аднак, як бачым, па ўзроўні нараджальнасці Расонскі раён бліжэй да Мінска, дзе людзі зарабляюць амаль у два разы больш.
Дык што, зыходзячы з уласнага беларускага досведу, можна зрабіць відавочную выснову: узровень даходаў ніяк не карэлюе з узроўнем нараджальнасці. Калі плаціць менш, нараджаць ад гэтага больш, вядома, не пачнуць. Але павышэннем дапамог дэмаграфічную сітуацыю таксама не ўратуеш. Дэмаграфічны дабрабыт — гэта такая рэч, якую за грошы не купіш.