Што зменіцца ў Беларусі з 1 верасня
- 29.08.2026, 9:31
Верасень прынясе беларусам не толькі новы навучальны год і вяртанне затораў пасля лета.
Пенсіі павялічацца, бюджэтнікі атрымаюць прыбаўку, школьнікам давядзецца прывыкаць да дагляду заплечнікаў, а ўладальнікам некаторых электрасамакатаў — паспяшацца з рэгістрацыяй. Журналісты smartpress.by сабралі асноўныя змены, якія пачнуць дзейнічаць у Беларусі ў верасні 2026 года.
Пенсіі павялічацца на 5%
Пачнем з добрых навін для пенсіянераў. З 1 верасня ў Беларусі павышаюцца працоўныя пенсіі. Пераразлік закране пенсіі па ўзросце, па інваліднасці, за выслугу гадоў і ў сувязі са стратай кармільца.
Павышэнне складзе ў сярэднім каля 5%. Па папярэдніх ацэнках Мінпрацы, памер сярэдняй пенсіі па ўзросце ў верасні дасягне 1125 руб. Пераразлік зробяць аўтаматычна — ісці ў органы сацыяльнай абароны з калькулятарам і пачкам дакументаў не давядзецца.
Базавую стаўку для бюджэтнікаў павысілі на 3 рублі
Яшчэ адна прыбаўка — для работнікаў бюджэтнай сферы. З 1 верасня базавая стаўка павялічваецца з 297 да 300 руб.
Але гэта не азначае, што кожнаму бюджэтніку проста дададуць тры рублі да заробку. Базавая стаўка выкарыстоўваецца пры разліку акладаў з улікам тарыфных каэфіцыентаў. То бок рост стаўкі павялічвае разліковую аснову зарплаты. Акрамя таго, ад базавай стаўкі залежаць некаторыя стымулюючыя і кампенсуючыя выплаты.
Інакш кажучы, тры рублі на паперы могуць ператварыцца ў крыху большую суму ў разліковым лістку.
Павялічыцца дапамога на пахаванне
З 1 верасня павялічыцца і выплата, пра якую звычайна ўспамінаюць толькі ў вельмі сумных абставінах.
Дапамога на пахаванне складзе 3172 руб. Гэта на 67 руб. 90 кап. больш, чым у жніўні.
Памер выплаты прывязаны да сярэдняй зарплаты па краіне за пазамінулы месяц адносна даты смерці. Таму для вераснёўскай дапамогі ўзялі сярэднюю зарплату за ліпень — менавіта яна склала 3172 руб.
У школах пачнуць выбарачна аглядаць заплечнікі
Гэта навіна, пэўна, заўважаць і дзеці, і бацькі.
З 1 верасня на ўваходзе ў школы змогуць выбарачна даглядаць ручную паклажу вучняў, бацькоў і іншых наведвальнікаў.
Пры гэтым гаворка не пра тое, што раніцай у кожнага школьніка будзе абавязковая праверка заплечніка. Дагляд будзе выбарачным. Калі правяраюць непаўналетняга, пры працэдуры павінен прысутнічаць педагог. Прысутнасць аднаго з бацькоў пры гэтым неабавязковая.
Так што знакамітае пытанне «А дзённік ты ўзяў?» патэнцыйна можа атрымаць новую версію: «А што ў цябе ў заплечніку?»
Школьнікаў пачнуць карміць па новых правілах
У школьных сталовых з 1 верасня змяняюцца правілы арганізацыі харчавання.
Пры аднаразовым харчаванні ў першай змене дзеці будуць атрымліваць другі сняданак, а ў другой — падвячорак. Такі прыём ежы павінен складацца з трох кампанентаў: салаты, гарачай стравы і напою.
Акрамя таго, дзяцей пры разліку харчавання цяпер будуць дзяліць на тры ўзроставыя групы: 1–5-я, 6–8-я і 9–11-я класы. Гэта звязана з неабходнасцю дакладней улічваць фізіялагічныя патрэбы дзяцей рознага ўзросту.
Грашовыя нормы выдаткаў на харчаванне павялічваюцца на 5%. Асартымент школьных буфетаў таксама пашыраць, а ў некаторых установах могуць з’явіцца вендынгавыя аўтаматы з дазволенымі для дзяцей прадуктамі і напоямі.
Адзначым, што абавязковага школьнага харчавання для ўсіх дзяцей у Беларусі няма. І ад яго можна адмовіцца. Калі бацькі вырашылі, што дзіця не будзе есці арганізаваны школай сняданак або абед, яны могуць паведаміць пра гэта адміністрацыі.
Школьнікаў будуць знаёміць з нейрасеткамі
Яшчэ нядаўна нейрасетка ў школьным «дамашнім заданні» была хутчэй прадметам бацькоўскіх спрэчак. Цяпер яе вырашылі зрабіць часткай адукацыйнага працэсу.
З новага навучальнага года школьнікі будуць знаёміцца са штучным інтэлектам на ўроках інфарматыкі, вучыцца складаць запыты для нейрасетак і правяраць атрыманыя ад іх адказы.
То-бок школьніку давядзецца асвоіць не толькі «рашы задачу», але і больш сучаснае «патлумач нейрасетцы, што менавіта ты ад яе хочаш».
Для вучняў 8–11-х класаў таксама прадугледжаны асобны факультатыў «Прыкладныя тэхналогіі штучнага інтэлекту».
Больш за 300 школ перайдуць на «Электронную школу»
З 1 верасня больш за 300 школ Беларусі падключацца да сістэмы «Электронная школа».
Для бацькоў гэта азначае больш лічбавай інфармацыі: у сістэме будуць даступныя расклад, тэмы ўрокаў, дамашнія заданні, звесткі аб наведвальнасці і бягучых адзнаках.
Настаўнікі атрымаюць электронныя журналы, а папяровай працы павінна стаць менш.
Інакш кажучы, фраза «А што сёння задалі?» паступова губляе сэнс: адказ можна будзе шукаць не толькі ў дзіцяці.
Гаворка ідзе пра пілотны праект. Яго плануюць праводзіць да 31 снежня. Пасля гэтага Мінадукацыі намерваецца атрымаць зваротную сувязь ад школ, якія ўдзельнічалі ў тэставанні сістэмы. Затым «Электронную школу» будуць паступова ўкараняць у астатніх установах адукацыі.
У некаторых электрасамакатаў заканчваецца «амністыя»
Для ўладальнікаў хуткіх электрасамакатаў, монаколаў і іншых сродкаў персанальнай мабільнасці (СПМ) надыходзіць важны дэадлайн.
Да 1 верасня 2026 года дзейнічае пераходны перыяд, цягам якога некаторыя прылады, што па сваіх характарыстыках выходзяць за рамкі звычайнага СПМ, можна зарэгістраваць па спрашчанай працэдуры.
Пасля гэтага падыход да такіх прылад стане больш строгім: калі тэхніка па сваіх характарыстыках ужо адносіцца да транспартнага сродку, для яе дзейнічаюць адпаведныя патрабаванні.
Напрыклад, калі прылада здольная развіваць хуткасць звыш 25 км/г, то яна будзе лічыцца механічным транспартным сродкам — альбо мапедам, альбо матацыклам. Гэта значыць, што на яе спатрэбяцца правы катэгорый AM, A1 або A, а таксама рэгістрацыя ў ДАІ.
Пры гэтым нават калі ўласнік не зарэгістраваў прыладу, але ездзіць на ёй, ён абавязаны мець вадзіцельскае пасведчанне. Кіраванне без прав забаронена.
На платных дарогах змяняюцца тарыфы
З 1 верасня абнаўляюцца тарыфы ў сістэме BelToll.
Для цяжкага транспарту кошт кіламетра павялічыцца. Напрыклад, для транспартных сродкаў масай звыш 3,5 т тарыф складзе 0,121 еўра за кіламетр для двухвосевых машын, 0,152 еўра — для трохвосевых і 0,182 еўра — для машын з чатырма і больш восямі.
Для легкавых аўтамабіляў да 3,5 т, зарэгістраваных за межамі ЕАЭС, электронная віньетка на 15 дзён будзе каштаваць 21 еўра, на 30 дзён — 33 еўра, гадавая — 114 еўра.
Пры гэтым для легкавых аўтамабіляў да 3,5 т, зарэгістраваных у краінах ЕАЭС, праезд па беларускіх платных дарогах застаецца бясплатным.
Для грузавікоў звыш 3,5 т, што ідуць транзітам па МКАД-1 і/або Мінску, таксама ўводзіцца павышальны каэфіцыент.
У Мінску з’явіцца новы аўтобус. Канчатковы — «Зялёная Гавань»
Сталічны транспарт таксама рыхтуе вераснёўскую прэм’еру.
З 1 верасня па буднях пачне хадзіць новы аўтобус №200дС. Ён звяжа прыпынак «ДС Уручча-2» з аграгарадком Калодзішчы і жылым комплексам «Зялёная Гавань».
Маршрут павінен прайсці праз Русіянава, Сірэневую, Замкавую, Славянскую і іншыя вуліцы.
А вось папулярную чутку пра тое, што з 1 верасня ў кіроўцаў Мінска цалкам знікнуць папяровыя талоны, ужо абверглі. «Мінсктранс» пацвердзіў, што купіць талон у салоне па-ранейшаму будзе можна.
Армія чакае папаўнення
З 1 верасня стартуе восеньская прызыўная кампанія. Яна працягнецца да лістапада.
На тэрміновую службу і службу ў рэзерве будуць прызваць мужчын, якім да дня прызыву споўнілася 18 гадоў і якія не маюць права на адтэрміноўку, а таксама тых, хто страціў права на адтэрміноўку.
Адначасова вайскоўцаў тэрміновай службы, якія выслужылі ўстаноўленыя тэрміны, будуць звальняць у запас.