Пуцін распрадае золата
- Дзмітрый Карніенка
- 10.09.2026, 11:57
Украіна можа перакрыць і гэты канал.
Стан эканомікі і банкаўскага сектара Расіі пагаршаецца, ліквідныя актывы ў асноўным вычарпаныя, і таму Крэмль звяртаецца да адзінага пакуль яшчэ шырока даступнага спосабу пакрыцця дэфіцыту — продажу золата.
Сусветная рада па золату адзначыла, што Расія стала абсалютным рэкардсменам па аб’ёмах продажу каштоўнага металу.
Не ўсё так проста
З пачатку года Крэмль прадаў 49,7 тон золата — аб’ём, які саступае толькі дэфолту 1998 года, калі абваліўся рынак дзяржаўных аблігацый і Крэмль быў вымушаны прадаць 118 тон. Прычыну называюць адкрыта — неабходнасць пакрыць дэфіцыт бюджэту.
Але, нягледзячы на рэкордныя продажы, варта адзначыць, што ў Крамля ёсць 2 240 тон золата, таму ключавая праблема для Крамля — не наяўнасць або адсутнасць золата, а вузкія механізмы яго канвертацыі і абмежаванасць рынку.
Патрэбы бюджэту трэба пакрываць тут і цяпер, а для гэтага патрэбныя высокаліквідныя актывы. Золата ж у выпадку з Крэмлём мае два абмежаванні: рыначны попыт (г.зн. прадаць больш, чым гатовыя купіць, не атрымаецца), а таксама частковыя санкцыі з боку Еўрасаюза, ЗША і G7, якія, напрыклад, адсеклі Крэмль ад буйнейшай лонданскай біржы.
Гэта стварыла для Крамля дзве залежнасці: ад пакупніка і ад каналаў канвертацыі.
Асноўным пакупніком маскоўскага золата, ні для каго не сакрэт, з’яўляецца Кітай, але каб прадаць золата, Расія павінна юрыдычна вывесці яго на біржу. І для Крамля такіх асноўных біржаў дзве: дубайская (ААЭ) і ганконгская (Ганконг). Менавіта туды накіроўваюцца асноўныя плыні крамлёўскага золата, а затым трапляюць у Кітай.
Не толькі ценявы флот, але і «ценявыя» біржы
Кожная падобная аперацыя спрошчвае жыццё крамлёўскаму рэжыму, нават нягледзячы на тое, што рынак і пакупнік не гатовыя набываць той аб’ём і па той цане, якія хоча Крэмль.
І ААЭ, і Ганконг як камерцыйныя цэнтры вельмі адчувальныя да санкцыйных ваганняў, бо біржы і фондавыя рынкі цяпер дэманструюць прыкметы перадкрызіснага стану, і любыя, нават сітуацыйныя, шокі ўплываюць на паводзіны ўдзельнікаў рынку. Калі казаць вельмі проста — патрэбны публічны трэк, а яшчэ лепш — рэальныя санкцыі з боку Еўрасаюза для нанясення камерцыйна-палітычнага ўдару па «надзейнасці» гэтых дзвюх біржаў менавіта з-за абслугоўвання крамлёўскага золата.
І ствараць такі трэк у першую чаргу — задача Украіны паводле логікі: санкцыі ў 2022 годзе накладзеныя менавіта на крамлёўскае золата, таму другасныя санкцыі (за садзейнічанне яго рэалізацыі) дагэтуль не былі ўведзеныя.
Гэта тэма ўпускаецца. У тым ліку з украінскага дыпламатычнага і публічнага дыскурсу: ці то ў таямнічым чаканні, што ААЭ астудзяць адносіны з Крэмлём, што малаверагодна, улічваючы, што гэтая краіна больш за ўсіх у рэгіёне спрыяе абыходу санкцый, рэгістрацыі ценявага флоту, продажу золата і пабудове крыптасеткі разлікаў разам з Крэмлём. Такая ж гісторыя з Ганконгам (маўчым, каб не пакрыўдзіць Кітай).
На таймеры — апошнія пакеты санкцый
У Еўрасаюзе, асабліва Ірландыя, якая цяпер старшынствуе, актыўна заяўляе, што ў будучыні падыход да санкцый трансфармуецца з пакетнага ў больш дакладны/галінавы з-за складанасці ўзгаднення, у тым ліку праз патэнцыйнае змяненне палітычнага ландшафту Еўропы ў 2027 годзе.
Таму, верагодна, палітычна магчыма будзе прыняць пакетныя санкцыі яшчэ двойчы: у восеньска-зімовы перыяд 2026 года і вясной 2027 года. Менавіта пакетныя санкцыі важныя з пункту гледжання ўспрымання. Яны аказваюць мацнейшы ўплыў на паводзіны «камэрсантаў» з трэціх краін. І вельмі важна, каб у гэтых двух пакетах было ўзнята пытанне аб структурах, што спрыяюць рэалізацыі «крамлёўскага золата». Бо не наяўнасць золата ў Крамля, а менавіта хуткасць і біржавая лагістыка — з’яўляюцца вузкімі месцамі.
І калі ў мінулыя гады былі больш неадкладныя санкцыі, улічваючы, што Крэмль абапіраўся на іншыя актывы, і адпаведны медыйны, палітычны, дыпламатычны ціск быў сканцэнтраваны на больш высокіх прыярытэтах, то цяпер важна своечасова адсочваць неабходнасць змены прыярытэту (што мы з вамі і робім).
Цяпер удары па лагістыцы канвертацыі золата павінны стаць прыярытэтам, бо гэта становіцца ўсё больш важным фактарам для Крамля. А што важна для Крамля, важна і для нас. З адным нюансам: палітычна зручны час для ціску — не бясконцы.
Логіка простая: будзем перашкаджаць рэалізацыі золата — ускладнім Крамлю задачу складання бюджэту, а гэта — больш выклікаў — большая верагоднасць крытычных кіраўніцкіх памылак.
Дзмітрый Карніенка, «24 канал»