Расія сутыкнулася з абвальным падзеннем здабычы нафты
- 10.09.2026, 21:43
«Паспрыялі» ўкраінскія ўдары па НПЗ.
Расійскія нафтавыя кампаніі дзявяты месяц запар скарачаюць здабычу пасля серыі ўкраінскіх удараў па НПЗ, якія абрынулі нафтаперапрацоўку ў краіне да мінімуму за два дзесяцігоддзі.
У жніўні здабыча нафты ў РФ апусцілася да 8,72 млн барэляў у суткі, паказаўшы наймацнейшае месячнае падзенне больш як за год — на 160 тысяч барэляў у дзень, паведамляе Bloomberg са спасылкай на даныя АПЕК+.
У параўнанні з снежнем, калі здабыча ў Расіі пачала падаць, вытворчасць нафты скарацілася на 660 тысяч барэляў у суткі, а яе цяперашнія аб'ёмы — на 1,17 млн барэляў у дзень ніжэйшыя, чым дазваляе квота АПЕК+.
«Усё больш частыя і эфектыўныя ўдары беспілотнікаў па нафтагазавай інфраструктуры Расіі ўплываюць не толькі на НПЗ, але і на сектар здабычы нафты», — адзначае Дар’я Мельнік, віцэ-прэзідэнт Rystad Energy. З-за прастою нафтаперапрацоўчых заводаў аб’ёмы нафтаперапрацоўкі ў Расіі скараціліся на 30%, і гэта зрабіла лішнімі прыкладна 1,7 млн барэляў штодзённай здабычы.
Немагчымасць вывезці ўсю гэтую нафту на экспарт і абмежаваныя магутнасці па яе захоўванні вымушаюць нафтавікоў кансерваваць свідравіны, падкрэслівае Rystad. Паводле ацэнак урада, сёлета здабыча нафты ў Расіі абновіць 17-гадовы мінімум — 494,2 млн тон.
Здабыча расійскай нафты працягне падаць і ў 2027 годзе, прагназуе Rystad, — да 8,6 млн барэляў у суткі. Значная частка нафтавых магутнасцяў у краіне прыпадае на старыя, вычарпаныя радовішчы, запушчаныя яшчэ ў часы СССР. Чым даўжэй такія свідравіны застаюцца ў непрацоўным стане, тым большая верагоднасць, што вярнуць іх да ранейшай магутнасці ўжо не атрымаецца, тлумачыць Rystad. Пры гэтым некаторыя свідравіны могуць быць згублены назаўсёды, бо выдаткі на іх рамонт і перазапуск стануць эканамічна немэтазгоднымі.
Ад постсавецкага піку, дасягнутага ў 2019 годзе (11,2 млн барэляў у дзень), здабыча нафты ў Расіі ўжо ўпала больш як на 20%. І ў цэлым «нафтавая галіна апынулася ў цугцвангу», лічыць Сяргей Вакуленка, навуковы супрацоўнік Берлінскага цэнтра Карнегі.
Здабыча нафты ў Расіі ў найбліжэйшы час будзе змяншацца павольна, але ўстойліва — з хуткасцю каля 3% у год, лічыць Вакуленка: «Утрыманне “паліцы” здабычы або яе рост магчымыя толькі за кошт уключэння ў здабычу запасаў з тэхнічным сабекоштам поўнага цыклу больш за $35–40 за барэль, на што ў расійскай нафтавай галіны цяпер няма дастатковага капіталу, а ў дзяржавы — гатоўнасці пакідаць гэты капітал у галіне».
Пасля вайны з Украінай Расія, паводле слоў Вакуленкі, верагодна, апынецца ў становішчы дзяржавы-ізгоя, адрэзанай ад заходніх рынкаў і тэхналогій. «Пры гэтым яна, цалкам магчыма, паглыбіцца ў падрыхтоўку да магчымай наступнай вайны з Украінай, а таксама да новага, на нявызначана доўгі перыяд, ваеннага супрацьстаяння з Еўропай і гонкі ўзбраенняў з Злучанымі Штатамі. Скарачэнне нафтавых даходаў зробіць сітуацыю яшчэ складаней», — дадае эксперт.