ЗСУ акружаюць расіян у Ямпалі
- 19.09.2026, 10:59
Пачынаецца адна з вырашальных бітваў вайны.
На Ліманскім напрамку разгортваецца аперацыя, здольная змяніць канфігурацыю ўсяго фронту на Данбасе.
Журналіст-міжнароднік і палітычны аглядальнік Іван Якавіна прааналізаваў, навошта ЗСУ абыходзяць Ямпаль па левым беразе Жарабца, чаму разгром элітнага «Рубікона» парушае расійскую схему рэагавання на крызісы і пра што сведчаць панічныя настроі крэмлёўскіх чыноўнікаў. Сайт Charter97.org публікуе тэкставы варыянт яго аналізу:
— Украінскія вайскоўцы працягваюць ціснуць на расіян на Ліманскім напрамку. Расіяне адступаюць, месцамі проста ўцякаюць. Але самі ЗСУ ўважліва хаваюць і свае планы, і размяшчэнне падраздзяленняў, таму пры складанні такіх зводак даводзіцца абапірацца галоўным чынам на заходніх OSINT-аналітыкаў, што працуюць са спадарожнікавымі здымкамі, і на карты расійскіх ваенных карэспандэнтаў — там таксама часам трапляецца штосьці цікавае.
Паводле заходніх крыніц, украінскія войскі форсавалі Жарабец прынамсі ў двух месцах — каля Неўскага і каля Зарэчнага. Паўночны кірунак — гэта ўжо выхад на тэрыторыю Луганскай вобласці, той самай, якую Пуцін, здаецца, заваёўваў разоў пяць. Але мяне больш цікавіць паўднёвы прарыў, каля Зарэчнага. Бо ягоная мэта, гледзячы па ўсім, не проста зайсці як мага глыбей у тыл, а абысці з флангу і з тылу галоўную расійскую базу ўсяго гэтага рэгіёна — горад Ямпаль.
Менавіта адтуль у апошнія месяцы ішлі расійскія наступальныя ўдары на Ліман і далей на Святогірск. Калі ЗСУ ўдасца вызваліць Ямпаль, расіяне страцяць шанцы на акружэнне Слаўянска і Краматорска з поўначы — не тактычна, а ўвогуле. Каб адкруціць гэта назад, ім давялося б зноў форсаваць Жарабец, зноў браць Ямпаль, зноў ствараць там базу забеспячэння, зноў прабівацца да Лімана, затым да Святогірска, а потым яшчэ і форсаваць Сіверскі Данец. Гэта задача на гады — калі яна ўвогуле рэалізаваная, у чым я не ўпэўнены.
Тут важная геаграфія. Ямпаль стаіць на правым, заходнім беразе Жарабца. Калі я маю рацыю адносна задумы ЗСУ, то горад абыходзяць па левым беразе, каб узяць у блакаду і адрэзаць ад асноўных сіл. На гэта ўказвае і тое, што адначасова працягваецца ўкраінская атака ўздоўж Сіверскага Данца з захаду на ўсход — па паўднёвым флангу таго ж Ямпаля. Калі ўсё спрацуе, украінскія сілы акружаць горад, а з поўдня і поўначы яго будуць падпіраваць дзве рэкі.
Ускосна гэта пацвярджае і «Рыбар» — мабыць, самы вядомы расійскі ваенны карэспандэнт са сувязямі ў Мінабароны РФ. Ён піша, што абстаноўка на Ліманскім напрамку застаецца складанай, што ўкраінскія фармаванні атакуюць праз лясныя масівы ў раёне Дзібровы ў бок Ямпаля, і што на поўнач ад горада сітуацыя таксама напружаная. Плюс трывожна: паведамленне пра «ўсё большае пагаршэнне абстаноўкі». Куды ўжо горш? Падаецца, у раёне Ямпаля ў расіян пачаўся хаос і страх акружэння, кіраванне войскамі ў значнай ступені парушана, частка проста ўцякае, астатнія дзейнічаюць паводле прынцыпу «кожны сам за сябе». Мы ўжо не раз бачылі, як паводзяць сябе расійскія войскі, калі наступаюць не яны. Таму цяпер з гэтага рэгіёна валам пайшлі паведамленні пра аднаўленне «мясных штурмаў»: камандзіры кідаюць у агонь усіх, хто пад руку трапіць, каб хоць крыху адсунуць ЗСУ ад Ямпаля.
На мой погляд, гэта адна з вырашальных бітваў гэтай вайны. Простай яна не будзе: Крэмль кіне туды ўсе рэзервы, бо разумее, што без Ямпаля не будзе ні Данбаса, ні перамогі.
Наступствы аслаблення расійскіх сіл прыкметныя ўжо і на суседніх участках. Той жа «Рыбар» паведамляе, што на паўночным флангу Купянскага напрамку ўкраінцы атакуюць на рубяжы Дварычнае — Заходняе. Падаецца, 3-ці армейскі корпус, які разграміў пад Ліманам 20-ю і 25-ю арміі, палегчыў сітуацыю і тут: адступаючы, расіяне агаляюць флангі суседзяў. «Рыбар» піша, што праціўнік спрабуе разрэзаць напалову плацдарм на захад ад Аскола, а 68-я мотастралковая дывізія «адбівае націскі». Насамрэч ужо не адбівае: плацдарм падзелены на паўночную і паўднёвую часткі, гэта бачна нават на мапе DeepState. Паўднёвую частку, адрэзаную ад забеспячэння, украінцы патроху знішчаюць. Калі плацдарм ліквідуюць, уся расійская стратэгія на гэтым напрамку пойдзе прахам — і гэта за некалькі месяцаў да першай гадавіны ўрачыстай заявы Пуціна пра «ўзяцце» Купянска, якога ніхто ніколі не браў.
Асобная гісторыя — «Рубікон». 3-ці армейскі корпус паведаміў, што ў межах наступальнай аперацыі «Вівальдзі» вывёў з ладу сістэму кіравання гэтага элітнага падраздзялення расійскіх дронаўодаў, знішчыў лагістыку, склады боепрыпасаў, пляцоўкі ўзлёту і вопытных аператараў БПЛА. Паводле слоў украінскіх вайскоўцаў, вораг пачаў пакідаць пазіцыі, кідаючы маёмасць, а расійскае камандаванне перакінула рэшткі падраздзялення на іншы напрамак. Я схільны верыць гэтай заяве: 3-ці корпус звычайна хутчэй памяншае свае дасягненні, чым перабольшвае.
Гэта прынцыпова. «Рубікон» быў для расіян выратавальным сродкам, пажарнай камандай, якую кідалі на самыя складаныя ўчасткі — і амаль заўсёды гэта спрацоўвала. Байцы там сапраўды добра абсталяваныя, дасведчаныя і тактычна граматныя, і дзе б яны ні з’яўляліся, у ЗСУ пачыналіся вялікія праблемы. Але гэтым разам схема не спрацавала: паляўнічыя самі сталі здабычай, прычым масавай. Замест таго каб ратаваць фронт, расіянам давялося тэрмінова ратаваць свой элітны атрад. Гарантый таго, што з’яўленне «Рубікона» на ўчастку азначае поспех, больш няма — і што з гэтым рабіць далей, у Маскве, відавочна, не разумеюць.
Дакладней, адно сроддзе ў іх ёсць, і пра яго кажуць усё часцей. Мабілізацыя. Пуцін і яго паслугачы ледзь не штодня клянуцца, што яе не будзе. Але, гледзячы на фронт, у мяне складаецца процілеглае адчуванне — і, падаецца, не толькі ў мяне.
Bloomberg са спасылкай на дакументы, якія ёсць у яго распараджэнні, паведамляе: страх перад мабілізацыяй, якую Пуцін можа абвясціць пасля выбараў у Дзярждуму, ахапіў і прадстаўнікоў расійскай эліты. Чыноўнікі ў Крэмлі раяць сябрам і родзічам як мага хутчэй з’ехаць з Расіі ў найбліжэйшыя месяцы і шукаюць магчымасці адкрыць рахункі за мяжой. Тое самае, паводле звестак агенцтва, робяць і супрацоўнікі пунктаў набору ў войска — то бок ваенкаматаў.
Мікробы не памыляюцца. Калі гэтая публіка пачала рыхтаваць родных і знаёмых да мабілізацыі — мабілізацыя будзе.
Ёсць і іншае ўскоснае сведчанне. Параметры расійскага бюджэту на наступны год звычайна абнародуюць у канцы жніўня — пачатку верасня. Зараз сярэдзіна верасня, а праект трымаюць у строгай таямніцы; Пуцін толькі пракаментаваў, што галоўным прыярытэтам будзе абарона. Думаю, таямнічасць тлумачыцца тым, што ў дакуменце закладзеныя выдаткі на мабілізацыю. Бо калі б там чорным па белым стаялі сумы на ваенкаматы, навучанне і размяшчэнне мабілізаваных на 2027 год, тыя, хто не жадае служыць, збеглі б у той жа дзень. А такіх у Расіі нямала.