У РФ прызыўнікі сталі скардзіцца на немагчымасць выехаць з краіны
- 3.09.2026, 18:50
Спробы расіян выехаць праз Беларусь таксама не заўсёды заканчваюцца паспяхова.
Расійскія прызыўнікі ўсё часцей сутыкаюцца з адмовамі ў выездзе з РФ. Паводле даных праваабарончага праекта «Ідзіце лесам», з 18 па 31 жніўня да яго звярнуліся 73 прызыўнікі, якія спрабавалі перасекчы мяжу: 50 з іх змаглі выехаць, 23 — не. У шэрагу выпадкаў забарона на выезд з’яўлялася непасрэдна падчас праходжання памежнага кантролю.
Адзін з прызыўнікаў, які некалькі гадоў жыў у Індонезіі з відам на жыхарства, прыехаў у Расію на дзве тыдні і не змог з’ехаць назад — у выпісцы з рэестра ўжо значылася забарона на выезд. Іншага не выпусцілі з маскоўскага аэрапорта, хоць ён сцвярджае, што наогул не атрымліваў павестак, і пра забарону даведаўся толькі на мяжы. Яшчэ адзін прызыўнік праверыў рэестр перад рэйсам Масква — Ерэван: забароны не было, аднак на памежным кантролі яму паведамілі, што выезд абмежаваны. Пасля адмовы ён зноў адкрыў рэестр — праз некалькі хвілін забарона з’явілася і там. Прызыўнік з Новасібірска даведаўся пра павестку толькі пасля таго, як яго не выпусцілі з аэрапорта. Ваенкамат пасля адмяніў абмежаванні, але праз два дні яго зноў не выпусцілі — у памежнікаў забарона працягвала адлюстроўвацца.
Пры гэтым ёсць і прыклады паспяховых выездаў. Адзін прызыўнік з павесткай на медагляд і дзейнай адтэрміноўкай змог выехаць у Ерэван: забароны ў рэестры не было. Іншы выехаў з папяровай павесткай на восеньскі медагляд. Яшчэ адзін перасёк сухапутную мяжу з Казахстанам, хоць у рэестры ў яго адлюстроўваліся забарона на выезд і іншыя часовыя меры.
Спробы выехаць праз Беларусь таксама не заўсёды заканчваюцца паспяхова. Да праекта звярталіся 11 прызыўнікаў, якія спрабавалі выехаць праз гэтую краіну: чацвёра змаглі, сямёра — не.
Абмежаванні на выезд для прызыўнікаў уводзяцца паралельна з чуткамі пра мабілізацыю пасля вераснёўскіх выбараў у Дзярждуму. Аналітыкі вашынгтонскага Інстытута вывучэння вайны (ISW) пісалі пра падрыхтоўку новай мабілізацыі; яе не выключалі і ў заходняй разведцы, а таксама некаторыя еўрапейскія чыноўнікі, якія размаўлялі з The Washington Post. Крыніцы WaPo адзначалі, што Крэмль можа пайсці на такі крок з-за высокіх страт на фронце. Паводле ацэнкі CSIS, расійскія войскі страцілі ва Украіне не менш як 1,4 млн чалавек (з улікам цяжкапараненых, няздольных вярнуцца ў строй).
У сакавіку, пасля поўнамаштабнага запуску рэестра электронных павестак, расіяне пачалі скардзіцца на блакіроўку выезду за мяжу. У красавіку прызыўніка з Санкт-Пецярбурга не выпусцілі за мяжу праз Беларусь, што, паводле ацэнкі Руху свядомых адмоўнікаў (ДСО), сведчыць пра «пачатак абмену данымі з электроннага рэестра воінскага ўліку і рэестра павестак паміж памежнікамі дзвюх дзяржаў». На фоне чутак пра мабілізацыю адток расіян праз Верхні Ларс у Грузію дасягнуў рэкордных паказчыкаў: 15–18 жніўня мяжу штодня перасякалі больш за 19–20 тыс. чалавек, што значна перавышае паказчыкі аналагічных перыядаў мінулых гадоў, паведаміла Федэральная мытная служба.