Bloomberg: «Тэневая вайна» Пуціна супраць Еўропы набірае абароты

• 4.09.2026, 10:48

Узброены канфлікт больш не абмяжоўваецца ўсходнімі ўскраінамі кантынента.

У наш час знясільвальныя войны сталі сусветнай нормай. У прыватнасці, шматгадовы жорсткі канфлікт аслабляе Украіну, а таксама ўжо некалькі месяцаў напружанае супрацьстаянне ўзрушыла Персідскі заліў. У той жа час цяпер Расія пачынае іншы від змагання — «тэневую вайну», якая заключаецца ў гвалтоўным, амаль скрытым ціску на Еўропу. Пра гэта піша аглядальнік Bloomberg Гал Брэндс.

«Кантынент, які калісьці быў узорам міру пасля заканчэння халоднай вайны, сутыкаецца з небяспечнай барацьбой, у той час як неадназначныя сігналы з Вашынгтона ўскладняюць стрымліванне Масквы», — падкрэслівае аўтар матэрыялу.

Паводле слоў Брэндса, Расія ўжо больш за 10 гадоў вядзе «тэневую вайну» супраць Еўропы. У прыватнасці, у 2014 годзе агенты выведкі Крамля арганізавалі магутныя выбухі на складах зброі ў Чэхіі. Такая кампанія ўзмацнілася пасля таго, як уварванне расійскага дыктатара Уладзіміра Пуціна ва Украіну ператварылася ў зацяжную вайну, а ЗША і Еўропа пагоршылі цяжкасці Масквы, дапамагаючы Кіеву наносіць расійскім акупантам вялікія страты.

«Да 2024 года Расія была ўцягнутая ў цэлы шэраг злачынных дзеянняў у Еўропе — кібератакі на чыгунныя дарогі; меркаваныя акты сабатажу супраць кабеляў сувязі і ветравых электрастанцый; падпалы складоў і гандлёвых цэнтраў; замахі на кіраўнікоў абароннай прамысловасці і іншых. Мэтай заўсёды было запалохаць і пакараць еўрапейскія краіны, якія аказваюць Кіеву ваенную і эканамічную дапамогу», — растлумачыў аглядальнік.

Такім чынам, на думку Брэндса, па меры таго як Масква ўсё больш апынаецца ў абароне супраць Украіны, яна пераходзіць у наступ супраць Еўропы.

«Некаторыя еўрапейскія чыноўнікі баяцца яшчэ больш драматычнай эскалацыі — магчыма, абмежаванага захопу Расіяй тэрыторый у краінах Балтыі, мэтай якога — уцягнуць Арганізацыю Паўночнаатлантычнага дагавора ва ўнутраную спрэчку аб тым, як рэагаваць. Асцярогі наконт такога сцэнару рэзка ўзмацніліся, калі ў канцы мінулага месяца ў Маскву прыляцеў дырэктар ЦРУ Джон Рэткліф; гэты візіт нагадаў пра паездку яго папярэдніка, Уільяма Бёрнса, які ў 2021 годзе здзейсніў аналагічную паездку, дарэмна спрабуючы перашкодзіць Пуціну ўварвацца ва Украіну», — нагадаў аўтар публікацыі.

Аднак Брэндс лічыць, што для РФ было б вельмі рызыкоўна пачынаць другую вайну, пакуль яе армія ўсё яшчэ знаходзіцца ва Украіне. Таму найбольш верагодна, што Расія будзе працягваць аказваць ціск, не пераходзячы мяжы вайны, праводзячы скрытыя аперацыі, якія могуць прывесці да гібелі мірных жыхароў і справакаваць больш маштабны крызіс.

«Пуцін разглядае вайну ва Украіне як частку больш шырокай, амаль экзістэнцыяльнай барацьбы супраць Захаду. Расійскія аналітыкі гавораць пра «Новую трыццацігадовую вайну», у якой Масква супрацьстаіць сваім ворагам», — адзначыў эксперт.

Найбольш верагодна, Пуцін лічыць, што калі заходнія краіны дапамагаюць Украіне забіваць расійскіх захопнікаў і пераносіць вайну на расійскую тэрыторыю, то напады на гэтыя краіны апраўданыя. Таксама Расія можа бачыць у гэтым прывабную магчымасць унесці раскол у НАТА, узмацняючы напружанасць у той час, калі Трамп і лідары Еўропы часта знаходзяцца ў супярэчнасці.

«Салідарнасць на працоўным узроўні зацямняецца шэрагам крызісаў на палітычным узроўні: па пытаннях гандлю, Грэнландыі, Ірана і іншых. Нарастаючы дэфіцыт боепрыпасаў у ЗША, выкліканы вайной у Іране, можа падштурхнуць Пуціна да думкі, што Вашынгтон ухіліцца ад абвастрэння еўрапейскага крызісу», — папярэдзіў аглядальнік.

Таму, як падсумаваў Брэндс, трансатлантычная згуртаванасць надзвычай важная ва ўмовах нарастаючых пагроз. Узброены канфлікт больш не абмяжоўваецца ўсходнімі ўскраінамі кантынента. Такім чынам, на думку эксперта, вайна, хай і неадназначнага характару, дайшла і да самой Еўропы.